zondag 31 januari 2010

Het literaire voorjaar 2010 # 1 Nederlands essay, biografie en brieven

De komende week wordt in deze kolommen vooruitgeblikt naar wat het literaire voorjaar brengt in de Nederlandse en Franse literatuur. Vandaag een selectie uit de oogst essayistiek, dagboeken en biografisch werk in de Nederlandstalige letteren:

- AKO-Literatuurprijslaureaat Erwin Mortier bundelt eindelijk nog eens een aantal essayistische beschouwingen. In Wat voorbij is, begint pas (De Bezige Bij, april) zijn “lichtzinnige meditaties over het schrijven” verzameld en over taal die ook “zwerm, een sprinkhanenplaag en een rattenepidemie” kan zijn. Het boek is een pleidooi voor een literatuur “vol gezonde misverstanden.”
- Gerrit Komrij neemt dan weer in Morgen heten we allemaal Ali (De Bezige Bij, februari) op geheel tegendraadse wijze de tijdgeest op de schop. In prikkelende essays, korte invallen, vileine columns en toespraken reageert hij op de opkomst van het populisme, de ontaarding van de seksualiteit en het verraad van zijn eigen generatie, die “overal de grootst mogelijke narigheid” heeft aangericht.
- Kristien Hemmerechts stapte onverwachts over van uitgeverij Atlas over naar De Geus en maakt daar haar intrede met De dood heeft mij een aanzoek gedaan (maart). Negen maanden lang noteerde Hemmerechts onverbloemd gebeurtenissen, anekdotes, bespiegelingen, nieuwsfeiten en uitspraken over de thema’s dood, leven en liefde. “In De dood heeft mij een aanzoek gedaan wisselen verlangen naar de dood en levenslust elkaar af”, luidt het.
- Cees Nooteboom verzamelt nieuwe reisessays- en verhalen in Scheepsjournaal (De Bezige Bij, februari), waarin vooral verre uithoeken van de wereld zoals Ushuia of het tropische noorden van Australië worden verkend.
- Onno Blom, de biograaf van Jan Wolkers, bezorgt de “stomende” Parijse liefdesbrieven van Wolkers aan Annemarie Nauta, zijn jonge vriendin die in Turks Fruit model zou staan voor Olga. Brieven aan Olga (De Bezige Bij) geeft “een betoverend beeld van de liefde van Wolkers voor een stad en een vrouw.”
- Van Parijs gesproken: in Hoogtij aan de Seine gaat Diederik Stevens (Atlas) na waar een heleboel Nederlandse auteurs en kunstenaars als Karel Appel, Hugo Claus, Rudy Kousbroek, Corneille, Remco Campert, Simon Vinkenoog en Jan Wolkers woonden in hun Parijse periode. Deze gids volgt hun passen in de cafés, straten, hotelletjes, jazzkelders en ateliers van de Lichtstad. Bart van Loo vervolledigt zijn Frankrijk-trilogie met O vermiljoenen spleet! waarin hij de erotische literatuur in een verzameling essays onder de loep neemt (Meulenhoff/Manteau).
- Bij Vantilt verschijnt een monumentale Geschiedenis van de Nederlandse bibliofilie. Boek- en prentverzamelaars 1750-2010, waarin Piet J. Buijnsters de tot op heden min of meer verborgen wereld van particuliere boek- en prentverzamelaars inventariseert. Het sluit aan bij zijn eerdere Geschiedenis van het Nederlandse antiquariaat. Verder is daar ook het diepgravende Darwins kladjes van Dirk Van Hulle.
- In de categorie biografie onthouden we nog de op til zijnde levensbeschrijving (Atlas) van de Nederlandse zwerver, schrijver en journalist A. Den Doolaard door Hans Olink, de biografie van Pierre Kemp door Wiel Kusters (Vantilt) en het tweede deel van de Revebiografie van Nop Maas. (Van Oorschot) (DL)

Labels:

zaterdag 30 januari 2010

'Te pornografisch' Anne Frank-dagboek blijft toch toegankelijk voor scholieren

Een schooldistrict in de Amerikaanse staat Virginia was van plan Het Dagboek van Anne Frank uit zijn curriculum te schrappen en uit de schoolrekken te verwijderen, zo meldde deze week de plaatselijke krant Star-Exponent. Dat gebeurde na klachten van ouders, die "te seksueel expliciete passages" hadden ontdekt in het dagboek van het Joodse meisje, dat tijdens WO II ondergedoken leefde in Amsterdam, in wat later bekend werd als Het Achterhuis. Maar nadat het nieuws van de aanstaande verwijdering wereldwijd ruchtbaarheid kreeg, is de beslissing teruggedraaid en blijft het boek voorlopig nu toch beschikbaar voor studenten en leraren in de Culpeper County Public School, schrijft de Star Exponent.
De districtsraad van Culpeper County besloot aanvankelijk gehoor te geven aan de klachten van de ouders. In een passage beschrijft Frank, die zich toendertijd als puber in haar seksuele ontdekkingsjaren bevond, naar de mening van de klagers al te impliciet de morfologie van de vagina. Zo stelt ze met verbazing vast "hoe klein het gaatje beneden is" en hoe zij zich niet kan voorstellen "dat er een man kan inkomen, laat staan een baby kan uitkomen".
Anne Frank overleed in maart 1945 in het KZ van Bergen-Belsen. Amazon.com meent dan weer te weten dat haar dagboek een van de meest door scholen verbannen boeken is wegens "te deprimerend voor studenten". Zie het bericht in De Morgen en deredactie.be. (DL)

Leon De Winter gaat zijn e-books verkopen via eigen site

De Nederlandse bestsellerauteur Leon de Winter opent binnenkort een website, van waaruit hij zelf de e-bookversies van zijn boeken aan de man gaat brengen, zo schrijft hij in een vrije tribune in de Volkskrant. Hij stelt het platform, dat ©-SHED gaat heten (naar de Egyptische schrijversgodin Seshet), ook open voor collega-schrijvers, die er "hun eigen digitale winkel kunnen openen, met hun lezers kunnen chatten en informatie uitwisselen". De Winter vermijdt daarmee de tussenstap via Amazon of Bol.com en neemt het heft inzake zijn digitale inkomsten en distributie volkomen in eigen handen. Voor de zomer biedt hij zijn lezers exclusief een e-book van hem aan. De Winter is de kwestie nog aan het doorpraten met zijn vaste uitgever De Bezige Bij.
De in de VS wonende De Winter, die een intensief gebruiker is van de Kindle, zegt dat hij reikhalzend uitkeek naar de iPad van Apple, die deze week met veel bombarie gelanceerd werd. Hij voorspelt een revolutie in het lezen, zeker als de dual screen readers "die hetzelfde kunnen als de iPad" eraan komen en een handiger formaat hebben. "Ik wil een e-reader ter grootte van een pocketbook, met twee schermen, want zo lees ik." Maar, zegt De Winter, als schrijver merkt hij dat hij niet veel zal overhouden aan de verkoop van zijn e-books: "Als ik bij Amazon een boek download, kost me dat 10 dollar. Ik weet niet precies hoeveel de schrijver daaraan over houdt, maar dat kan niet veel zijn." Daarom, zegt De Winter, "wil (ik) niet afhankelijk zijn van de websites en bedrijfsoverwegingen van Amazon en Bol.com. (...) Van wat er van een download van 10 euro uiteindelijk bij mij terechtkomt, kan ik de huur niet betalen. Dus heb ik besloten mijn eigen e-boekendistributeur te worden." Want: "Internet en e-reader bieden de schrijver de kans de hele tussenhandel over te slaan, inclusief de broodnodige boekhandel, die voor zijn overleven zo belangrijk is."
Als De Winters eigen ©-SHED-site in de lucht is, zullen zijn boeken niet meer via Amazon of Bol.com te vinden, zo meldt hij. De Winter benadrukt dat de schrijver via de site "zelf de beheerder [wordt] van de hele keten, van het schrijven tot en met het aanbieden van het voltooide digitale boek", al wil hij niet de boekhandel of uitgeverij in de wielen rijden. "Een intensieve samenwerking met onze uitgevers is natuurlijk van groot belang." Wanneer de site een succes zou worden, dan voorziet hij een deel van de opbrengsten voor een fonds voor steun aan de boekhandel.
Leon De Winter is de auteur van onder meer Het recht op terugkeer, God's Gym, Zionoco, De hemel van Hollywood, Kaplan, Place de la Bastille en De verwording van de jonge Dürer. Eerder deze week raakte bekend dat de Britse schrijver Ian McEwan een lucratieve, rechtstreekse deal met Amazon.com heeft gesloten, om de opbrengst uit de digitale verkoop van zijn backlist drastisch te verhogen, zie ons eerder bericht. Intussen raakte bekend dat de fameuze, nieuwe iBooks-store van de iPad enkel in de Verenigde Staten toegankelijk is, zie Wired. (DL - afbeelding 2 Steve Jobs, hogepriester van de iPad, The Economist)

Labels: ,

Trio van nieuwe Proustuitgaven bij De Bezige Bij

Uitgeverij De Bezige Bij zette onlangs een voorzichtig Marcel Proustoffensiefje in, met drie nieuwe uitgaven omtrent de mondaine schrijver van A la recherche du temps perdu. Het kroonstuk is de door Thérèse Cornips grondig herziene vertaling van De kant van Swann. In haar voorwoord vat Ieme van der Poel de roman in één zin samen, wat ook een kunst mag heten: "De Recherche is een verhaal over liefde en jaloezie, over homoseksuele en lesbische relaties, over verfijnde emoties en het bizarre genot dat een mens zoekt in de bordelen van Parijs." Jan Pieter van der Sterre, Rokus Hofstede en Martin de Haan werken intussen aan een nieuwe Proustvertaling, want niet iedereen loopt zo hoog op met de Cornipsversie.
In Proust verliefd biedt William C. Carter een onbeschroomde inventaris van de (platonische?) liefdes van Proust, die altijd weer in de ban raakte van schone jongelingen (en af en toe ook een dame) uit de gegoede kringen. Zijn bevlogen brievensalvo's leverden hem niet veel op. Later viel hij eerder op chauffeurs (zoals op zijn privéchauffeur Alfred Agostinelli), kelners en prostituees. Carters biografische schets leest lekker weg en is zowel pittig als schrijnend.
Henri Raczymow stelde dan weer een gids samen waarmee je het Parijs van Proust kunt nalopen, met name het Parijs van de rechteroever van de Seine en de westelijke, bourgeoiswijken tussen Monceau, Faubourg Saint-Honoré, Concorde, Auteuil, het Bois de Boulogne en Etoile. Raczymow citeert in Het Parijs van Proust hervonden uitbundig en besteedt veel zorg aan zijn beeldmateriaal, dat het Parijse societyleven van destijds tot leven wekt. Maar in zijn slotbeschouwing capituleert Raczymow voor de "overmacht van de literatuur": Proust is moeilijk te reduceren tot "plekken", want hij kon ze als geen ander laten versmelten en hertekenen. Op zaterdag 13 maart organiseert de Marcel Proust Vereniging een programma rond de herwerkte De kant van Swann-vertaling van Cornips. De vertaalster, evenals Ieme van der Poel en Ton Hoenselaars die inleiding en annotatie verzorgden, spreken over hun specifieke rol bij de tot standkoming van dit project. (DL)

Labels:

vrijdag 29 januari 2010

Amerikaanse auteur Louis Auchincloss (92) overleden

In een New Yorks ziekenhuis is de Amerikaanse auteur Louis Auchincloss dinsdag op 92-jarige leeftijd overleden, zo staat te lezen bij Yahoo News. Het nieuws is door de familie pas nu verspreid. De hoogst productieve Auchincloss schreef meer dan 50 boeken, aan een gemiddelde van bijna een per jaar sinds de Tweede Wereldoorlog. Zijn favoriete biotoop was de Amerikaanse hogere klasse. Auchincloss, die een aangetrouwde neef was van Jackie Onassis, schreef onder meer The Rector of Justin, Portrait in Brownstone (1962), East Side Story (2004) en de herinneringen A Writer's Capital. Verder publiceerde hij ook biografieën over de Amerikaanse presidenten Theodore Roosevelt en Woodrow Wilson, literaire kritiek, historische romans zoals The Cat and the King (1981) en een twintigtal bundels kortverhalen. Hij stond viermaal op een zucht van een National Book Award, waarvoor hij genomineerd was. Auchincloss, die wel eens omschreven werd als "America's foremost novelist of manners", legde zich toe op breed geschakeerde familiehistories die talloze generaties bestreken. (DL)

Labels: ,

Ian Mc Ewan sluit rechtstreekse e-bookdeal met Amazon

De Britse schrijver Ian McEwan heeft, tot verrassing van zijn vaste uitgevers en agent, een rechtstreekse, lucratieve deal afgesloten met internetboekhandel Amazon.com. Dankzij de overeenkomst, die werd onderhandeld via de kleine e-bookfirma Rosetta Books, verdubbelt Mc Ewan de royalty’s die hij puurt uit de elektronische versies van zijn backlist. Het gaat om vijf vroege boeken, waaronder het ook verfilmde The Cement Garden en The Child in Time. De voormalige Booker Prizewinnaar is de eerste Britse mainstreamauteur die een dergelijke demarche neemt. Voortaan verdient McEwan aan de verkoop van zijn e-books vijftig procent, en dat is het dubbele van de 25 procent die Britse auteurs nu in het laatje krijgen. Het was Mc Ewans agent die in The Times het intussen druk becommentarieerde nieuws onthulde. De krant wijst erop dat de deal (die al van deze zomer zou dateren) aansluit bij de eisenbundel van de Britse auteursvereniging, The Society of Authors. Zij overkoepelt 8.500 auteurs en ijvert er al langer voor dat schrijvers een groter deel van de opbrengst uit hun e-books krijgen. Ze vindt dat 50 procent royalty's standaard zou moeten zijn, en dat topauteurs zelfs recht hebben op 75 procent. De campagne kreeg de steun van historicus Anthony Beevor en Martin Amis. Met een alom voorspelde doorbraak van het digitale book in zicht is McEwans contract mogelijk een belangrijk precedent. Nu een topschrijver het financiële heft in eigen hand neemt, zien waarnemers er een signaal in dat de verhouding tussen auteur en hun (papieren) uitgevers zwaar onder druk staat. Anderen vermoeden dat enkel topauteurs zich een dergelijke stap kunnen veroorloven. Zie NRC Boeken voor meer details over de Nederlandse situatie. (DL)

Labels: , ,

Britse dichters zetten literaire Live Aid op voor Haïti

Een groep van 22 vooraanstaande Britse dichters gaat een literaire Live Aid op poten zetten voor de slachtoffers van de aardbeving in Haïti, zo meldt BBC. De hoop is om op die manier morgen in Central Hall (Westminster) 20.000 pond in te zamelen voor het Disasters Emergency Committee's Haiti Earthquake Appeal. Drijvende kracht is Poet Laureate Carol Ann Duffy die het evenement wou organiseren nadat ze televisiebeelden van het drama had bekeken. Duffy vertelde aan de BBC: "Zoals iedereen, was ik zwaar aangeslagen door de verslagen uit Haïti over de aardbevingen en de naweeën. Ik dacht bij mezelf: 'dit gaat jaren duren om weer alles onder controle te krijgen. Deze mensen hebben voor een lange, heel lange periode steun nodig." Duffy was van oordeel dat er iets groots nodig was vanuit de dichterswereld, "meer dan onze kredietkaart te trekken." Als dichteres leek een poëzielezingenevenement het meest voor de hand te liggen. Ook Andrew Motion, Roger McGough, Costa-winnaar Christopher Reid, Jo Shapcott, Elaine Lament, John Agard en Gillian Clarke nemen deel aan het evenement, dat op korte tijd is georganiseerd. Clarke en Lament hebben gelegenheidsgedichten geschreven over de ramp, die zullen worden voorgelezen. Volgens Duffy "doen we beroep op poëzie op intense momenten in ons leven. En ook publieke rouw behoort daartoe. Een gedicht is de perfecte kunstvorm daarvoor en staat ten slotte dicht bij een gebed." (DL)

Labels: ,

donderdag 28 januari 2010

Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren krijgt grondige facelift

De Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren heeft zijn website grondig op de schop genomen en lanceert vandaag zijn nieuwe versie. Het voorkomen van de site kreeg niet alleen een andere vormgeving van Marise Knegtmans, ook het gebruiksgemak en de doorzoekbaarheid is aanzienlijk toegenomen. Er zijn diverse downloadfaciliteiten, de weergave van de teksten is voorzien van een extra kolom links met bijvoorbeeld de mogelijkheid om meteen informatie over de auteur te raadplegen en er zijn talloze andere zoekmogelijkheden aan de site toegevoegd. De voornaamste zijn het 'snelzoeken op auteurs' en het 'snelzoeken op titels'. Ook het printen van teksten vanuit de html-versie is nu mogelijk inclusief de gehele tekst van de noten.
Daarnaast is www.dbnl.org ook compacter geworden. Er kan makkelijker en sneller door de site bewogen worden, en de uitklapbare 'snelnavigatie' bovenin alle pagina's van de site is daarbij extra behulpzaam, naast een eveneens uitklapbaar menu voor 'zoeken'. Gebruikers worden opgeroepen om suggesties te geven. De DBNL telt in januari 2010 1,5 à 2 miljoen pagina's in XML en heeft 20.000 Nederlandstalige auteurs online. De website bevat literaire teksten, secundaire literatuur en aanvullende informatie als biografieën, portretten en hyperlinks, naast een groot aantal studies en primaire bronnen op het brede terrein van de Nederlands(talig)e cultuur- en literatuurgeschiedenis en werd opgericht in 1999. Zie ook het bericht bij Boekendingen dat er op wijst dat de afbeeldingen bij de publicaties ook in de nieuwe site niet worden getoond, uit vrees voor copyrightproblemen (zie ons eerder bericht). (DL)

Labels:

Amerikaanse auteur J.D. Salinger (91) overleden

De Amerikaanse auteur J.D. Salinger, die wereldberoemd werd met de adolescentenroman The Catcher in the Rye (1951), is in zijn woning in New Hampshire overleden op 91-jarige leeftijd. De zoon van de schrijver heeft dat via zijn literair agent bekendgemaakt. Salinger leidde al decennia een hoogst teruggetrokken bestaan en zijn gezondheidstoestand was tanende: vorig jaar had Salinger zijn heup gebroken en zijn gehoor was tot nihil herleid.
The Catcher in the Rye gold lang als een bijbel voor generaties Amerikaanse tieners, die zich herkenden in de figuur van de lijzig pratende rebel without a cause Holden Caulfield. Van het boek gaan jaarlijks nog 250.000 exemplaren langs de kassa.
De invloed van zijn kleine oeuvre - met onder meer ook de verhalen over de familie Glass - op de Amerikaanse literatuur is aanzienlijk. Sinds 1965 had Salinger niets meer gepubliceerd, maar kwam hij wel regelmatig in het nieuws voor de obsessieve manier waarop hij zijn privéleven afschermde. Salinger leefde sinds 1953 geheel teruggetrokken in een woning op een heuvel in Cornish, een stadje in New Hampshire (in het noordoosten van de Verenigde Staten). Het laatste verschenen werk van zijn hand was de novelle Hapworth 16: 1924, die in 1965 in The New Yorker stond. In 1996 was er sprake van dat het verhaal ook in boekvorm zou verschijnen, maar na de toen ontstane mediaheisa is de publicatie door Salinger herhaaldelijk en onbepaald uitgesteld. Salinger ordonneerde ook dat de omslagen van zijn boeken nooit biografische informatie over de auteur of een foto van hem mochten bevatten.
Dertig jaar geleden gaf Salinger voor het laatst een interview aan een krant. Toch beweerde onder meer zijn dochter dat Salinger nog steeds verder schreef tijdens zijn kluizenaarsjaren. Hij zou talloze verhalen hebben afgewerkt. "Ik hou van schrijven, en ik verzeker je dat ik het regelmatig blijf doen. Maar ik schrijf voor mezelf en ik wil compleet met rust gelaten worden terwijl ik schrijf", zo heeft Salinger in zijn laatste interview met de Boston Globe in 1980 gezegd. In 1974 verklaarde hij aan de New York Times dat "publiceren een bedreiging van zijn intimiteit" betekent en dat het "wonderlijk rustig is om niets te publiceren." Af en toe poogde een journalist (bijvoorbeeld in 1986 Charlie Carillo van The New York Post) de intimiteit van Salinger te doorbreken, maar telkens kwam die van een koude kermis terug. Nog in juni 2009 kon hij via een Amerikaanse rechter een sequel verbieden van The Catcher in the Rye door de Zweedse auteur J.D. California, waarin Caulfield als 76-jarige, zwervend door New York, werd opgevoerd (zie ons DPM-bericht). Alom wordt er nu gegist wat er zich in de nalatenschap van Salinger zal bevinden - sommigen spreken van vijftien romans - en wat er met de manuscripten zal gebeuren. The New Yorker haalt uit zijn archief het allerlaatste verhaal van Salinger: Hapworth 16, 1924 uit 1965, en andere verhalen die in The New Yorker verschenen (helaas zijn ze versleuteld). Zie The Guardian, The Times, The New York Times, The Huffington Post, NRC en Le Monde (DL)

Labels: ,

Peter Holvoet-Hanssen aangesteld tot nieuwe Antwerpse stadsdichter

Vanmiddag is op het Antwerpse stadhuis Peter Holvoet-Hanssen (°1960) officieel tot de nieuwe Antwerpse stadsdichter gekroond. Samen met volksdichter en troubadour van Ekeren, Marc Purnaels, las hij vervolgens zijn allereerste stadsgedicht ‘Vrijbrief’ voor het Antwerpse volk voor op het balkon aan de Grote Markt. Daar werd het gedicht op een groot banier ontrold. Bovendien kreeg de kersverse stadsdichter uit handen van schepen voor cultuur Philip Heylen ook een perkamenten ‘Vrybrief’ waardoor hij "alle vrijheid krijgt om woorden te kapen en terug te brengen naar de stad."
Begin december 2009 had het Antwerpse stadsbestuur Peter Holvoet-Hanssen voorgesteld aan de gemeenteraad als vijfde Antwerpse stadsdichter voor de periode 2010 – 2011, "omwille van de beweeglijkheid, het enthousiasme en de geëngageerdheid in zijn poëzie, die jong en oud kunnen betoveren." De officiële aanstelling vond vandaag, op Gedichtendag, plaats. Tijdens een plechtigheid in de trouwzaal van het stadhuis nam Peter Holvoet-Hanssen officieel de fakkel over van Joke van Leeuwen, die twee jaar het ambt vervulde en haar stadsgedichten bundelde in het zojuist verschenen boekje Hoe is 't.
De toegestroomde belangstellenden op de Grote Markt kregen vervolgens een drankje aangeboden door de Vrijbus, een tot poëziebus omgebouwde lijnbus. De Vrijbus is een sociaal-artistiek project met dichters waaronder Peter Holvoet-Hanssen zelf. Bovendien kon het publiek daar het eerste stadsgedicht afhalen. Het luidt als volgt:
Zing ‘mijn stad, open u’ – vier torens in de wind die krimpt
wees welkom en Salaam Alaykum – ook wie thuisloos is
gehavend of in de goot: trapt ’t af, pakt auwen boel
of: schat, ne koffe? Hier, een warme zjat –

Zo dacht ik te beginnen
maar de meeuwen streken neer
als boekaniers, o schoon verdiep – het volk beneden u
bij onze woordenkraam, de kathedraal een baken; zie
daar rijst voor ogen poëzie, de spandoek van ons Fien

Zo dacht ik te beginnen maar de geur van gaarkeukens
kroop met de Scheldelucht in mijn gedicht, een stem die sprak
Zijn kop was als een boot: ‘Langs alle kanten voelt ge wind
die waait door ’t hart van ’t Stad, van Jef en zijn Marie tot Mo.
’t Is toch zo simpel, luister goed: hier komt de stad dichter.’

Wie je niet ziet op straat,
ben ik, die naast je gaat.
De schipper zonder boot,
de zeiler zonder wind.
De schilder zonder verf,
de schrijver zonder woorden.
Hij denkt er het zijne van,
de zwerver die niet slapen kan.
Geef daarom ook jouw woord aan onze stad en teken hier

Labels:

'Stieg Larsson was een middelmatig journalist'

Succesauteur Stieg Larsson krijgt het postuum zwaar te verduren. In Zweden haalt een geruchtmakende biografie van Kurdo Baksi zijn reputatie als journalist door het slijk en er wordt ook beweerd dat Larssons partner Eva Gabrielsson mee de pen van de Millennium-trilogie zou hebben vastgehouden.
Het eerste bommetje onder de gedegen reputatie van de in 2004 overleden Larsson kwam van journalist Kurdo Baksi. In zijn pas verschenen biografisch portret Min vän Stieg Larsson (Mijn vriend Stieg Larsson) beweert Baksi dat Larsson een “middelmatig journalist” was, die het niet te nauw nam met de objectiviteit en er zelfs niet voor terugdeinsde om artikelen te verzinnen en fors aan te dikken.Baksi ontmoette Larsson in de jaren negentig. Beiden waren geëngageerd in de strijd tegen racisme en extreem rechts en raakten bevriend. Ze noemden elkaar ‘grote broer’ en ‘kleine broer’. Maar dat belet Baksi niet om nu na te trappen over Larssons periode als journalist bij het Zweedse persagentschap Tidningarnas Telegrambyra (TT). Hij zegt dat Larsson in zijn stukken “erg partijdig” was, onder meer over zijn activiteiten bij het antifascistische magazine Expo.
Eva Gabrielsson, de partner van Larsson, is ziedend over de aantijgingen en sprak op de Zweedse televisie van “laster” en “een karaktermoord”. Gabrielsson, die dertig jaar met Larsson samenleefde, is zelf ook bezig aan een boek met de werktitel The Year after Stieg waarin ze haar versie over de Larssonsaga wil serveren. Kenneth Ahlhorn, de voormalige rechtstreekse chef van Larsson bij TT, neemt Larsson in de krant Dagens Nyheter in verdediging. “Elk bericht van Larsson kreeg groen licht van de directie.” Een ander geluid klinkt bij Anders Hellberg, die de hypothese van Baksi bijvalt. Hellberg was destijds ook een collega bij het persagentschap en bevestigt dat Larsson - die er onder meer graficus en researcher was - geen al te beste schrijver was en dat “zijn stijl en syntaxis schamel” waren, hoewel hij wel "een menselijke Wikipedia" was. Volgens Hellberg is het duidelijk: Eva Gabrielsson is de eigenlijke auteur van de Millennium-trilogie, iets wat ook Baksi veronderstelt. Gabrielsson heeft altijd toegegeven dat ze mee research deed en Larssons manuscripten herlas. Maar meeschrijven? Nee, dat spreekt ze nu formeel tegen. Ze belooft opening van zaken in haar nakende boek. Het biografisch portret van Baksi verschijnt in mei bij Signature. (DL)

Labels:

woensdag 27 januari 2010

Martin Amis noemt J.M. Coetzee 'talentloos'

De Britse auteur Martin Amis blijft maar wild om zich heen schoppen. Nadat hij eerder deze week een lans had gebroken voor zogenaamde ‘euthanasiecellen’ in de Britse straten (zie hier), richt hij nu zijn verbale steekwapens op collega-schrijver en Nobelprijswinnaar J.M. Coetzee (aldus The Telegraph). In een interview met het tijdschrift Prospect Magazine zegt hij dat “sombere schrijvers” altijd serieuzer worden genomen. “Coetzee, bijvoorbeeld...Zijn hele stijl is erop gericht om de lezer zo weinig mogelijk plezier te bezorgen. Ik las een van zijn boeken, en ik dacht, nee, hij heeft geen talent. Maar intussen heeft de ontkenning van het 'pleasure principle’ in de literatuur wel veel navolgers.” Amis weet zijn slachtoffers te kiezen: de Zuidafrikaanse auteur, die vooral bekendheid verwierf met zijn roman Disgrace (1999) kreeg in 2003 de Nobelprijs Literatuur en won tweemaal de Booker Prize. Amis, zoon van de schrijvende brompot Kingsley Amis, zag zelf de Booker telkens weer aan zijn neus voorbijgaan. Binnenkort verschijnt Amis’ nieuwe roman The Pregnant Widow, die zich ontfermt over de puinhopen van de seksuele revolutie. Zijn critici vermoeden dat Amis’ provocatief elan ingegeven wordt door publicitaire motieven. (DL)

Labels:

Damse Stadsdichter Frank Adam schrijft over sluiting legerkazerne

Vanmorgen presenteerde auteur-theatermaker Frank Adam in zijn hoedanigheid van stadsdichter van Damme zijn vijfde stadsgedicht, ‘Requiem voor een bataljon’. Hij deed dat in de aanwezigheid van minister van Defensie Pieter De Crem, die in een recente reorganisatie van het leger besliste ook de kazerne van Sijsele-Damme te zullen sluiten.
Het in Sijsele-Damme gelegerde 51ste Bataljon Logistiek van de Belgische Landmacht wordt na de komende Afghanistan-missie (maart-juni 2010) volgens het hervormingsplan van de minister ontbonden. Met zijn gedicht vraagt Frank Adam aandacht voor de sociale problematiek, veroorzaakt door het hervormingsplan, en verzoekt hij om duidelijkheid omtrent de toekomst van de militairen.
Adam volgde met het 51ste onderdelen van de Afghanistanopleiding, vroeg militairen naar hun taken, motivatie, sterke en emotionele verhalen tijdens vorige missies, en peilde naar hun reacties op de lopende legerhervormingen. Model voor het gedicht stonden grafstenen van Romeinse oorlogsveteranen. ‘Requiem voor een bataljon’, met als aanhef 'Wij lesten de dorst van tanks, jeeps en brommers...', werd door Michel Perquy ook in het Frans vertaald. Eerder schreef Adam drie stadsgedichten tegen de verbreding van het Schipdonkkanaal. Hij droeg ze op aan actiegroep 't Groot Gedelf. De zogenaamde ‘kanaalgedichten’ worden in het eerstkomende nummer van de Poëziekrant gepubliceerd. (DL - foto Frank Adam: Rik Theunis)

Labels:

Dichter Christopher Reid winnaar van Costa Book of the Year Award

De 60-jarige Britse dichter Christopher Reid is gisteravond in Londen bekroond met de Costa book of the Year Award, een van Engelands belangrijkste literaire prijzen, goed voor 30.000 pond en uit de band springende verkoopcijfers. Reid werd met zijn bundel A Scattering uitgeroepen tot de overall winnaar, nadat eerder deze maand al de laureaten in de categorieën proza, kinderboek, poëzie en biografie werden bekendgemaakt.
Reid treedt daarmee in de voetsporen van Douglas Dunn, Ted Hughes en Seamus Heaney en wordt pas de vierde dichter die de Costa Book of the Year Award (de voormalige Whitbreadprijs) op zijn naam schrijft. In zijn bundel A Scattering brengt Reid in intense en persoonlijke gedichten een hommage aan zijn vrouw, die in 2005 aan kanker overleed. Prozaschrijfster Josephine Hart, die het panel voorzat, zegt dat Reid met de gedichten op gelijke hoogte klimt van dichters als Yeats en Browning. "Het is een onthutsende leeservaring en elk jurylid was van oordeel dat dit het boek was dat we iedereen zouden willen laten lezen." Reid kreeg een "substantiële" meerderheid achter zich van de elf juryleden (waaronder Spandau Ballet-voorman Gary Kemp). Reid stak daarmee favoriet Colm Toibin de loef af, die met zijn roman Brooklyn de meeste kansen werd toegedicht. Maar zoals zo vaak ontglipte Toibin op de valreep een topbekroning, al behaalde hij eerder natuurlijk wel de prijs in de categorie proza. Zie de berichtgeving bij The Independent en BBC News. (DL)

Labels: ,

Awater Poëzieprijs gaat naar Arjen Duinker

De Awater Poëzieprijs gaat dit jaar naar Arjen Duinker, voor zijn poëziebundel Buurtkinderen. Het is het kruim van de Nederlandse en Vlaamse poëziekritiek die de keuze maakte. Vorig jaar ging de onderscheiding, die de winnaar weliswaar amper 500 euro oplevert, naar Tonnus Oosterhoff.
De prijs van het poëzietijdschrift Awater wordt vastgesteld op basis van de favorietenlijstjes van ruim dertig gezaghebbende Vlaamse en Nederlandse beroepslezers en is bedoeld om de aandacht te vestigen "op een bundel van uitzonderlijke kwaliteit" en "om aandacht te vragen voor poëzie in het algemeen." Behalve Duinker werden ook de bundels van Nachoem M. Wijnberg (Divan van Ghalib), Robert Anker (gemraad Slasser d.d.t.), Elma Van Haren (Flitsleemte) en Toon Tellegen (Stof dat als een meisje) veel genoemd. (DL)

Labels: ,

dinsdag 26 januari 2010

Opzij Vrouwenboekenbal moet noodgewongen andere naam krijgen

Het Nederlandse maandblad Opzij ontvouwde onlangs plannen om een speciaal 'Vrouwenboekenbal' te organiseren (zie hier). Maar nu blijkt dat het feestje een andere naam zal moeten krijgen. De term 'Boekenbal' is immers beschermd en enkel organisator CPNB kan de toestemming geven om de naam te gebruiken, zo meldt Boekblad. "Ze zullen zich bij Opzij niet hebben gerealiseerd dat de naam beschermd is," aldus directeur Henk Kraima van de CPNB aan Boekblad. "We hebben ze daarop geattendeerd en afgesproken dat ze dit jaar de naam nog wel mogen gebruiken, maar daarna niet meer."
De naam ‘Boekenbal’ mag enkel tijdens de Boekenweek gebruikt worden, maar dan niet op de eerste dinsdagavond en steeds in samenwerking met een boekhandel of bibliotheek. "Verder mag iedereen een bal rond het boek organiseren, laat duizend feesten bloeien, alleen mag je het dan geen Boekenbal noemen", luidt het nog. De CPNB zit jaarlijks zeven à acht organisatoren achter de veren, die tegen de regels in een boekenbal organiseren. Opzij deed een oproep aan zijn lezers om alvast een nieuwe naam voor het bal van volgend jaar te suggereren. (DL)

Labels:

Martin Amis pleit voor 'euthanasiecellen' in Britse straatbeeld

De Britse auteur Martin Amis is er opnieuw in geslaagd om half Engeland tegen zich in het harnas te jagen. In een interview met The Sunday Times pleitte hij voor de invoering van ‘euthanasiecellen’ op de Britse straathoeken. Daar kan de oudere bevolking zichzelf bedaard om het leven laten brengen, met ‘een martini en een medaille’ op de koop toe.
Amis, intussen zelf zestig én grootvader, omschrijft de groeiende vergrijzing van de Britse bevolking als een ‘zilveren tsunami’ en een tikkende tijdbom. Hij waarschuwt voor een burgeroorlog tussen jong en oud in 2025 als het probleem niet aangepakt wordt. De uitspraken van Amis lokken een golf van verontwaardiging uit bij anti-euthanasiegroepen en ouderen­verenigingen. De timing lijkt goedgekozen, op een paar weken voor de lancering van zijn nieuwe roman The Pregnant Widow.
In zijn provocatieve stijl gooide Amis flink wat olie op het vuur: “Er is een grote bevolkingsgroep op komst van erg oude, demente mensen, te vergelijken met een afschuwelijke invasie van immigranten. De restaurants, cafés en winkels zullen er van uitpuilen. Ik kan me voorstellen dat er binnen tien à vijftien jaar een soort burgeroorlog uitbreekt tussen jong en oud.” In 2033 zou volgens prognoses 23 procent van de Britten bejaard zijn, waaronder veel dementerenden. Enfant terrible Amis, zoon van schrijvende brompot Kingsley Amis, kreeg oog voor het thema toen hij geconfronteerd werd met de pijnlijke doodsstrijd van zijn stiefvader Lord Kilmarnock in maart 2009 en met de ziekte van de bevriende schrijfster Iris Murdoch, die in 1999 aan dementie overleed. “Altijd hoop je maar dat het beter zal worden. Maar het betert niet. Het ontkennen van de dood is een regelrechte vloek.” Amis bekent dat hij zich ook zorgen maakt over zijn eigen geestesgesteldheid en het verglijden van zijn schrijverstalent: “Schrijvers sterven meestal op hun zeventigste. En als je geest het bovendien begeeft, verlies je je waardigheid.” Intussen lokt de ferme taal van Amis in Engeland een vloedgolf van reacties uit. Anti-euthanasiegroepen, welzijnsorganisaties en ouderenverenigingen spreken van “lichtzinnige” en “aanstootgevende” uitspraken. Alistair Thompson van de Care Not Killing Alliance, noemde Amis’ denkbeelden “hoogst verontrustend”. Thompson vraagt zich ook wat Amis precies voor ogen heeft met zijn euthanasiecellen. “Zijn dat een soort super-wc’s waar je oudjes een giftige cocktail aanbiedt?” Maar Amis bleef in The Guardian gisteren bij zijn standpunt, dat, zo zei hij, gedeeltelijk “satirisch” is, maar zeker niet “lichtzinnig”. Of hij zelf zou kiezen voor euthanasie? “Er is een bepaald punt waarop je leven in het negatieve overslaat. Als je dat punt kunt herkennen....” Amis, steeds tuk op controverse, liet zich de voorbije jaren al vaak opmerken met boude stellingnames, vooral over de islam. (DL)

Labels:

Paul Bogaert wint de Herman de Coninckprijs

De Vlaamse dichter Paul Bogaert wint met zijn vierde bundel de Slalom soft de Herman de Coninckprijs voor de beste dichtbundel ter waarde van 6000 euro, zo meldt organisator Boek.be. Debutant Andy Fierens krijgt de Herman de Coninck Debuutprijs voor zijn bundel Grote smerige vlinder, goed voor 1000 euro. Online koos het publiek overtuigend voor het gedicht Mats van de voormalige Gentse stadsdichter Roel Richelieu Van Londersele. Op Gedichtendag ligt een gratis poster met dit gedicht bij de boekhandel.
Op donderdag 28 januari worden de prijzen uitgereikt tijdens de Slotshow van Gedichtendag in de Arenbergschouwburg in Antwerpen. De vijf genomineerde dichters (naast Bogaert ook Eva Cox, Charles Ducal, Leonard Nolens en Roel Richelieu van Londersele) alsook de winnaar van de debuutprijs treden er op naast Joke van Leeuwen en Peter Holvoet-Hanssen, respectievelijk af- en aantredende stadsdichter van Antwerpen. Voor de Herman De Coninckprijs bekroont een vakjury, onder voorzitterschap van Friedl’ Lesage, de beste oorspronkelijke Vlaamse dichtbundel van het afgelopen jaar. (HC)

Labels:

maandag 25 januari 2010

Nederlandse auteur Willem Bijsterbosch (55) overleden

De Nederlandse auteur Willem Bijsterbosch (1955-2010) is maandagmorgen in Den Haag gecremeerd. Hij was vorige week dood aangetroffen in zijn woning in Den Haag, allicht is Bijsterbosch omstreeks 15 januari overleden. Bijsterbosch publiceerde tussen 1981 en 1997 acht romans met meestal homoseksuele protagonisten. Soms behaagden zijn boeken de kritiek, maar nooit vonden ze een groot publiek. Hij debuteerde in 1981 met Motief onbekend. Daarna verschenen onder andere Alarmfase Een (1983), Handlangers (1985), Van Een Knecht (1987), Ketser de neger (1990) en Van de Wachters (1997). Meestal voltrokken de boeken zich op het landgoed Wordragen in Brabant. Na 1997 schreef hij nog wel, maar publiceerde niet meer. "Hij liet enkel een bed, een stoel en een tafel na: zijn boeken had hij allang weggedaan en onlangs nog zijn schrijfmachine en bureau: schrijven kon hij toch niet meer, vond hij zelf", zo meldt COC.nl. Zie de berichtgeving bij het Artistiek Bureau. (DL)

Labels: ,

Directeur Letterkundig Museum maakt reis langs 100 schrijversgraven

Op 4 maart 2010 vindt de opening plaats van de nieuwe vaste opstelling van het Letterkundig Museum in Den Haag, Het Pantheon. 100 schrijvers – 1000 jaar literatuur. Ter gelegenheid hiervan doet Aad Meinderts, de directeur van het Letterkundig Museum, in de maand februari een ongewone queeste. Hij zal op de graven van de 100 Pantheon-auteurs een witte roos leggen, bij wijze van eerbetoon. Een passant in de buurt van het bezochte kerkhof of gedenkmonument zal een fragment voorlezen uit het werk van de betreffende schrijver of dichter. De 100 zorgvuldig gekozen citaten, door ‘gewone lezers’ voorgelezen, vormen samen een bloemlezing uit de Nederlandse literatuur.
Meinderts’ reis blijft niet beperkt tot Nederland en België. Hij zal onder meer ook Jeruzalem (Jacob Israël de Haan), Auvers-sur-Oise (Vincent van Gogh), Bazel (Erasmus), Bergen Belsen (Anne Frank), Formentera (Bert Schierbeek), Suriname (Albert Helman), Ghana (Willem Godschalck van Focquenbroch) en Greystones (Marten Toonder) aandoen. Op volle zee wordt niet alleen hulde gebracht aan Cola Debrot en J.H. Leopold, maar ook aan H. Marsman, die in 1940 om het leven kwam toen hij, de oorlog ontvluchtend, van Frankrijk naar Engeland overstak. De literaire reis is te volgen via Twitter en via de website http://www.wievolgt.com/. De belevenissen, foto’s en filmopnamen worden uiteindelijk samengebracht in een virtuele expositie. (DL - graf van Gerard Reve, Machelen aan de Leie)

Labels: ,

Engelse en Italiaanse rechten 'De bewaker' van Peter Terrin verkocht

De roman De bewaker van Peter Terrin mag een carrière in het buitenland tegemoet zien. De Engelstalige rechten van het beklemmende boek zijn verkocht aan het prestigieuze MacLehose Press in Engeland. De Italiaanse rechten zijn verworven door uitgeverij Bompiani, uitgever van Umberto Eco en Sandro Veronesi. Er is ook grote belangstelling voor de filmrechten. Gisteren raakte ook bekend dat De bewaker op de longlist van de Libris Literatuurprijs 2010 prijkt (zie bericht hiervoor.) Het boek is tevens genomineerd voor Het Mooiste Boekomslag 2010. Verder is Terrins verhaal De moordenaar, uit de bundel De bijeneters, opgenomen in de prestigieuze bloemlezing Best European Fiction 2010, uitgegeven in de Verenigde Staten door Dalkey Archive Press. Terrin wordt in Best European Fiction, dat in januari 2010 in London en New York wordt voorgesteld, omringd door auteurs als Jean-Philippe Toussaint, Igor Stiks en Gyorgy Konrad. (DL)

Labels:

Vijf Vlamingen op longlist Libris Literatuurprijs

Op de longlist van de Libris Literatuurprijs die vandaag bekend is gemaakt zijn de Vlamingen met vijf boeken op achttien relatief goed vertegenwoordigd. Het gaat om Walter van den Broeck met Terug naar Walden, Bernard Dewulf met Kleine dagen, Tom Lanoye met Sprakeloos, Peter Terrin met De bewaker, en Annelies Verbeke met Vissen redden. De andere genomineerden zijn Abdelkader Benali met De stem van mijn moeder, Fleur Bourgonje met Verdwijnpunt, Désanne van Brederode met Door mijn schuld, Mensje van Keulen met Een goed verhaal, Marie Kessels met Ruw, Herman Koch met Het diner, Edzard Mik met Goede tijden, Nelleke Noordervliet met Zonder noorden komt niemand thuis, Cees Nooteboom met 's Nachts komen de vossen, Thomas Rosenboom met Zoete mond, Toon Tellegen met Het vertrek van de mier, Thomas Verbogt met Verdwenen tijd en ten slotte Christiaan Weijts met De etaleur. Opvallende afwezigen op de longlist zijn bijvoorbeeld Tommy Wieringa, Maarten 't Hart, Koen Peeters, Jeroen Olyslaeghers, Bart Koubaa en Saskia De Coster.
In totaal werden 247 titels ingezonden, waarvan 206 titels reglementair in aanmerking kwamen voor de longlist. Het is voor het eerst in de geschiedenis van de Libris Literatuur Prijs dat meer dan 200 titels op de groslijst staan. De shortlist wordt op 22 maart 2010 bekendgemaakt, de winnaar op 10 mei. Het prijzengeld van de Libris Literatuur Prijs bedraagt 65.000 euro (50.000 voor de winnaar, 2500 voor elke shortlistgenomineerde). De jury bestaat uit Hans Wijers (voorzitter), Joris Gerits, Joke J. Hermsen, Susan Smit, en Aleid Truijens. Vorig jaar ging de Libris Literatuurprijs naar Dimitri Verhulst voor Godverdomse dagen op een godverdomse bol, zie dit DPM-bericht. (HC)

Labels: ,

zondag 24 januari 2010

Herman Koch is zevende best verkopende auteur van Europa

Een analyse van de bestsellerlijsten van Europa's grootste boekenmarkten toont aan dat Stieg Larsson, de auteur van de Millennium-trilogie, de best verkopende auteur was in 2009, zo meldt The Independent. De top-drie wordt verder, niet geheel verrassend, gecompleteerd door Stephenie 'Twilight' Meyer en Dan Brown (The Lost Symbol). In 2008 prijkte Khaled Hosseini nog op de eerste plaats.
Larsson was in vijf Europese landen een bestseller, met name in de UK, Spanje, Nederland, Frankrijk en Italië, terwijl Meyers Twilight-serie in Duitsland, Spanje, het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Italië hoog scoorde. The Lost Symbol was in de zeven onderzochte landen een topper, maar strandde op de derde plaats omdat het pas in de herfst verscheen. Opvallend is de zevende plaats voor Herman Koch in deze Europese bestsellerlijst, te danken aan zijn overweldigend Nederlands succes voor Het diner.
Het lijstje ziet er als volgt uit:
1. Stieg Larsson
2. Stephenie Meyer
3. Dan Brown
4. Paolo Giordano
5. Carlos Ruiz Zafón
6. Camilla Läckberg
7. Herman Koch
8. Tatiana de Rosnay
9. Henning Mankell
10. John Grisham
De top-50 wordt door The Bookseller deze week vrijgegeven. Daar bezetten Engelstalige schrijvers 21 van de 50 plaatsen, terwijl ook tien van de top-twintig auteurs in het Engels schrijven. De cijfers tonen ook aan hoe relatief moeilijk het is om door te breken in internationale markten. Slechts 20 van de vijftig auteurs scoorden in meer dan een land, slechts negen verkregen bestsellerstatus in meer dan twee landen en slechts vier (Larsson, Meyer, Brown en Carlos Ruiz Zafon) hadden bestsellers in meer dan drie van de zeven Europese landen die de gegevens verstrekten.
De ranking analyseert de top-10 verkoop tussen januari en december 2009 in zeven Europese boekenvakbladen: Buchreport/Der Spiegel in Duitsland, Livres Hebdo/Ipsos in Frankrijk, Informazioni Italiani in Italië, Boekblad/GfK in the Netherlands, El cultural in Spanje, Svensk Bokhandel in Zweden en The Bookseller in het Verenigd Koninkrijk. Zie het bericht bij The Independent. (DL)

Biopic over Allen Ginsberg in première gegaan

Deze week is op het Amerikaanse Sundance Film Festival een biopic in première gegaan over de legendarische beat poet Allen Ginsberg. De film, geschreven en geregisseerd door Rob Epstein en Jeffrey Friedman, spitst zich toe op de commotie die Ginsbergs gedicht Howl teweegbracht, nadat hij het in oktober 1955 in San Francisco voor het eerst ten gehore had gebracht. Het gedicht, waarin homoseksualiteit, drugs en ras ter sprake kwam, was een aanklacht tegen een te materialistische en conformistische samenleving. Ginsberg werd na verschijning van Howl and Other Poems aangeklaagd wegens obsceniteit. Uitgever Lawrence Ferlinghetti en Ginsberg werden uiteindelijk vrijgesproken. Howl and Other Poems werd een van de manifesten van de beatgeneratie, samen met Naked Lunch van William Burroughs en On the Road van Jack Kerouac. De hoofdrol in de film wordt vertolkt door James Franco.
De film zou oorspronkelijk een documentaire worden. Acht jaar geleden zochten de erven-Ginsberg contact met Epstein en Friedman, met het verzoek een documentaire te maken over Howl, naar aanleiding van de toen naderende 50ste verjaardag van de verschijning van de bundel. Maar dat project leidde uiteindelijk tot een biografische film over Ginsberg. Epstein en Friedman zijn niet de minsten: ze ontvingen Oscars en Emmy's voor hun oeuvre waaronder The Times of Harvey Milk, over de eerste openlijk homoseksuele man die in Californië verkozen werd tot stadsbestuurder, en The Celluloid Closet. Wanneer Howl in Europa de bioscoopschermen bereikt, is nog niet bekend. Hieronder ziet u een aantal fragmenten (DL - foto Ginsberg in 1953: William S. Burroughs):


Labels: ,

zaterdag 23 januari 2010

Van Oorschot organiseert voorleesmarathon Anton Tsjechov

Op 29 januari 2010 verschijnt bij uitgeverij Van Oorschot het vijfde en laatste deel van Tsjechovs verzamelde verhalen in de nieuwe vertaling van Aai Prins, Anne Stoffel en Tom Eekman. Daarmee zijn de meer dan 250 verhalen van de in 1860 geboren Tsjechov weer in een nieuwe, hedendaagse vertaling beschikbaar. Deze editie steunt op de keuze van de verhalen die Tsjechov zelf kort voor zijn dood in 1904 maakte.
Van Oorschot rondt hiermee een in 2002 aangevangen project van tezamen 3000 bladzijden dundruk af. Bovendien valt de verschijning van dit vijfde en laatste deel zo goed als samen met de herdenking van Tsjechovs 150ste geboortedag op 17 januari 1860.
Om dit alles te vieren organiseert Uitgeverij Van Oorschot in samenwerking met schrijvers, acteurs en voordrachtskunstenaars en de programmamakers van theater De Balie in Amsterdam de grote Tsjechov Voorlees Marathonzondag 31 januari. Die vindt plaats van ’s morgens 11 uur tot ’s avonds 23 uur. Tot de deelnemers behoren onder meer Vonne van de Meer, Tonnus Oosterhoff, Minke Douwesz, Marja Pruis, Willem Jan Otten, Mustafa Stitou, Otto de Kat, Toon Tellegen, Sanneke van Hassel, Jan Willem Anker, Arjan Peters, Stephan Enter, Ronald Klamer, Kenneth van Zijl, Wouter van Oorschot, Stephan Enter, Toon Tellegen en Jeroen van Kan. Er is de gehele dag toegang voor 5 euro. (DL)

Labels:

Jiddische schrijver Abraham Sutzkever (96) overleden

In Tel-Aviv is deze week de Joodse dichter van Poolse afkomst Abraham Sutzkever op 96-jarige leeftijd gestorven, zo melden diverse Israëlische media. Sutzkever wordt beschouwd als de grootste Jiddische dichter van de twintigste eeuw. Hij werd geboren in 1913 in het stadje Smorgon in het toenmalige Polen, maar verhuisde met zijn ouders al snel naar Vilnius, in het latere Litouwen.
Sutzkever was vanaf de jaren dertig een populair auteur. Zijn teksten werden in het Russisch vertaald door Boris Pasternak, de toekomstige Nobelprijswinnaar Literatuur.
Na de liquidatie van het ghetto van Vilnius door de nazi's, een operatie die Sutzkever als een van de weinigen wist te overleven, dook hij onder in de bossen rond Vilnius en vervoegde hij de rangen van de communistische partizanen. In juli 1944 keerde hij terug naar Vilnius, in 1946 was hij getuige op de processen van Nürenberg. Sutzkever emigreerde in 1947 naar Israël. Daar werd Sutzkever een van de boegbeelden van de Jiddische cultuur. Hij richtte een literaire club op en een Jiddisch tijdschrift. Door de Shoah was de Jiddische cultuur bedreigd geraakt.
Sutzkever was een nauwe vriend van Marc Chagall: hij publiceerde gedichten bij illustraties van Chagall. In 1985 werd hij bekroond met de Israëlprijs voor Jiddische literatuur. De Nederlandse lezer kon kennismaken met Sutzkever via de vertalingen die uitgeverij Vassallucci destijds publiceerde, zie deze recensie in de Volkskrant. Aai Prins schrijft: "Woorden zijn voor hem 'een mijnenveld, één verkeerde stap, één verkeerde beweging, en alle woorden die je een leven lang aan je aderen hebt geregen zullen met jou aan flarden gaan'. Hier spreekt een man die indertijd liever boeken het getto binnensmokkelde dan eten, en die na de oorlog met lede ogen moest aanzien hoe de Russen, die zich al snel als bezetters ontpopten, de door hem geredde 'woorden' alsnog in de ban deden." Meer info over Sutzkever via Haaretz. (DL)

Labels: ,

vrijdag 22 januari 2010

Overname Persgroepuitgeverijen door WPG en Lannoo officieel

De uitgeverijen van de Persgroep Nederland, zijnde de voormalige PCM-uitgeverijen, komen in handen van WPG Uitgevers en van Lannoo, zoals eerder al gemeld. Vandaag is de deal afgerond en ondertekend en door alle partijen openlijk bevestigd. Daarmee is ook de eerder gesignaleerde verdeling nu officieel en is het Nederlandse en Vlaamse uitgeverslandschap grondig herschikt. WPG Uitgevers wordt in Vlaanderen de marktleider.
WPG Uitgevers neemt A.W. Bruna en Standaard Uitgeverij over. Onder Standaard Uitgeverij ressorteert een ruim non-fictiefonds, strips en jeugdauteurs als Marc De Bel maar ook het literaire Meulenhoff/Manteau (met bijvoorbeeld Tom Naegels) en Manteau, uitgever van onder meer Pieter Aspe en Jef Geeraerts. Met A.W. Bruna krijgt WPG een pak thrillerauteurs onder de vleugels, waaronder John Grisham. Onder A.W. Bruna valt verder het imprint Signatuur. En daar vind je dan weer megasellers als Carlos Ruiz Zafon en Stieg Larsson in het fonds terug. WPG neemt de twee meest florerende bedrijven van de groep over.
Lannoo krijgt De Boekerij (populaire fictie), Meulenhoff (literatuur), Het Spectrum (non-fictie) en Unieboek (met onder meer als paradepaardje Stephenie ‘Twilight’ Meyer) in handen. 
WPG Uitgevers krijgt door de deal uitdrukkelijk voet aan de grond in Vlaanderen en in het thrillersegment, terwijl Lannoo op zijn beurt zijn literaire ambities in Nederland kan waarmaken en ook op het non-fictiefront een goede zaak doet. De boekenuitgeverijen, die door De Persgroep voorbije zomer in de etalage waren gezet, zouden naar verluidt tussen de 50 en 55 miljoen euro hebben opgebracht. Eerder was de Nederlandse investeringsmaatschappij Gilde afgehaakt bij de bieding.
De Persgroep deed zijn boekendivisie van de hand omdat het bedrijf geen mogelijkheden zag tot samenwerking met zijn recent verworven kranten (de Volkskrant, Trouw, AD en Het Parool). "Daarnaast wil het bedrijf de opbrengst gebruiken om de bankschuld te verlagen en de overname van PCM Uitgevers deels te financieren", aldus NRC. WPG boekte vorig jaar een omzet van 145 miljoen euro. Lannoo realiseerde omzet van circa 50 miljoen euro. Zie de berichtgeving in NRC. In De Morgen van zaterdag staat een uitgebreid interview van uw dienaar met Koen Clement, algemeen directeur WPG Uitgevers, over deze ontwikkelingen in de uitgeverswereld. (DL)

Labels:

Abdelkader Benali ontvangt E. du Perronprijs

De Nederlands-Marokkaanse schrijver Abdelkader Benali is bekroond met de E. du Perronprijs 2009, zo maakten de gemeente Tilburg en de Universiteit van Tilburg bekend.
Benali neemt woensdag de prijs in ontvangst uit handen van de Tilburgse wethouder Marieke Moorman. De E. du Perronprijs wordt toegekend aan "mensen en instellingen die door middel van een cultuuruiting in brede zin een bijdrage leveren aan het multiculturele Nederland." Benali ontvangt de prijs voor het boek De stem van mijn moeder. De jury noemt Benali een exponent van de migrantenliteratuur die het stadium van ‘migrantenroman’ al lang gepasseerd is. De jury is van oordeel dat Benali een stem geeft aan grenzeloze literatuur.
De andere twee genomineerden waren Mohammed Benzakour met Stinkende heelmeesters en Marion Bloem met Vervlochten grenzen. De E. du Perronprijs, die al voor de twintigste keer wordt uitgereikt, ging eerder al naar Max Velthuijs, Kader Abdolah, Nicolaas Matsier en Adriaan van Dis. Zie de berichtgeving in de Volkskrant. (DL)

Labels:

Australische auteurs vereeuwigd op postzegelserie

Een aantal belangrijke Australische auteurs waaronder Peter Carey, Thomas Keneally en Colleen McCullough zijn vereeuwigd op een serie postzegels van de Australische post. Booker Prizewinnaar Peter Carey, die boeken als Oscar and Lucinda en The True History of the Kelly Gang op zijn naam heeft staan, vloog voor de lancering in Melbourne speciaal over vanuit New York. "Op een Australische postzegel staan, is behoorlijk opwindend. Ik wil nog deel uitmaken van de Australische cultuur", zei Carey. De serie Australian Legends of the Written Word vereeuwigt ook Tim Winton, Bryce Courtenay en David Malouf, bij wijze van herkenning voor hun "outstanding contribution to the social and cultural life" van Australië. Keneally, de auteur van Schindler's Ark, zei dat de postzegel hem herinnerde aan de tijd toen leraren beweerden dat er van hem niets zou terechtkomen. Aan de Sydney Morning Herald vertelde hij: "Ik ben blij dat ze zelfklevend zijn. Het voorkomt grapjes over het likken van je achterkant." Bryce Courtenay, auteur van onder meer de bestseller Power of One, voegde eraan toe: "Postzegels zijn niet meer wat ze geweest zijn. Toen ik jong was prijkte het hoofd van de koning er tenminste nog op. Nu kiezen ze voor old shitbags". Zie de berichtgeving in The Guardian. (DL)

Labels:

Gerd Segers bekroond met Parnassusprijs van VFL

Het Vlaams Fonds voor de Letteren (VFL) heeft op zijn nieuwjaarsreceptie Gerd Segers gehuldigd met de Parnassusprijs, vanwege zijn bijdrage aan de ontwikkeling van de letteren in Vlaanderen. De Parnassusprijs werd door het VFL in het leven geroepen "om personen te eren die zich opmerkelijk verdienstelijk hebben gemaakt voor de Vlaamse literatuur zonder zichzelf in de schijnwerpers te plaatsen." De eerste Parnassusprijs, waaraan geen geldprijs verbonden is, wel een kunstwerk ter aandenken, werd in 2009 toegekend aan Adriaan Raemdonck die een tekening kreeg van Pjeeroo Roobjee. Dit jaar valt de eer te beurt aan Gerd Segers.
Gerd Segers is initiatiefnemer van Revolver, het driemaandelijks literair tijdschrift dat hij samen met François De Bauw in 1968 opzette en waarvan Jan Vanriet vanaf 1972 voor de coveropmaak zorgde. Met het onlangs verschenen nummer 144 zette Gerd Segers een punt achter de lange geschiedenis van dit blad (zie hier). Revolver was een tijdschrift dat niet alleen themanummers bracht over gecanoniseerde Vlaamse auteurs als Ivo Michiels, Gerard Walschap, Willem Elsschot, Hugo Claus, H.C. Pernath en Gaston Burssens, het heeft ook het nieuw realisme in de poëzie gepromoot en De Nieuwe Visie in de schilderkunst. “Gerd Segers is een dubbeltalent: hij is beslagen in de literatuur, nationaal en internationaal, maar hij kan ook aangeven wie echt wat representeert in de beeldende kunst, nationaal en internationaal zonder zich de allures van kunstpaus te moeten aanmeten”, aldus Joris Gerits, afscheidnemend voorzitter van het VFL in zijn laudatio.
Jan Vanriet, compagnon de route Van Segers, heeft de Parnassusprijs vormgegeven. Het werd een tekening uit het boek ‘Een Winterreise’ dat hij samen met Nooteboom maakte. De tekening stelt de dichter Armando voor, dwalend tussen de berken. Eerder kreeg Segers ook al de PEN-prijs.

Labels: ,

donderdag 21 januari 2010

Verhulst, Verbeke en Wieringa exploreren hun 'chagrin d'amour'

Behoud de Begeerte heeft de line-up bekendgemaakt van Chagrin d'Amour, het nieuw literair-muzikale programma dat op 12 februari van start gaat. "Schrijvers, muzikanten en acteurs luchten hun hart over het gedoe, de ingewikkelde toestanden, het bodemloze verdriet, de onvervulde verlangens, de knagende pijn, de striemende haat, het subtiele getreiter, de paranoia, de jaloezie, het verraad... kortom: alles wat mensen elkaar in naam der liefde aandoen," aldus de organisator. Chagrin d'Amour is het eerste programma van een grotere reeks onder de noemer 'Helse tijden'. In oktober 2010 volgt het tweede programma rond armoede. In 2011 tot 2013 komen oorlog, religie, dood en leven aan bod. Behoud de Begeerte wil zich toeleggen op deze maatschappelijke thema's omdat "ze niet willen zwijgen, toegeven aan de machteloosheid".
Het literaire luik van Chagrin d'Amour wordt onder meer ingevuld door Jan Mulder en Jeroen Olyslaegers. Annelies Verbeke, Dimitri Verhulst en Tommy Wieringa werden uitgenodigd om de liefdeskrassen in de ziel van hun personages bloot te leggen. Ook muzikaal wordt het amoureuze verdriet uitgebeend. Dirigent en Beethoven-biograaf Jan Caeyers heeft het over de tumultueuze affaires van de dove componist. Het collectief Bl!ndman, het Ensor strijkkwartet ondersteunen. De Nederlandse Ellen ten Damme zingt uit haar album Durf jij haat-liefdeliedjes op tekst van Ilja Leonard Pfeijffer. Acteurs Tine Embrechts en Lucas Van den Eynde brengen op Chagrin d'Amour speciaal voor de gelegenheid geschreven teksten van Hugo Matthysen. Er is tevens een aanvullend filmprogramma. (HC)

Labels:

woensdag 20 januari 2010

Cuba en de Verenigde Staten samen in de bres voor Hemingway-erfenis

Cubaanse en Amerikaanse experts hebben een afspraak gesloten om samen te zorgen voor het Hemingway-erfgoed dat zich in Cuba bevindt, zo meldt AFP. Het gaat om de nalatenschap die zich in de Finca Vigía in de buurt van Havana bevindt. Daar woonde de schrijver van 1939 tot 1960. De omstandigheden waarin de papieren geconserveerd worden, zijn verre van ideaal. Het akkoord dat nu gesloten is moet vooral het probleem van de te grote luchtvochtigheid oplossen.
De officiële Cubaanse partijkrant Granma liet weten dat met de samenwerking een vervolg gebreid wordt aan een acht jaar durend project om het gebouw te restaureren en om de bibliotheek en de archieven te digitaliseren en conserveren. Het museum, 25 kilometer ten zuiden van de Cubaanse hoofdstad, wordt jaarlijks door duizenden toeristen bezocht. Er bevinden zich onder meer gecorrigeerde proeven van The Old Man and the Sea, dat Hemingway ginder schreef, en duizenden brieven van Sinclair Lewis, John Dos Passos, Ingrid Bergman en vele anderen. Zie onze vorige berichten. (HC)

Labels: ,

University of Pennsylvania ontvangt literair archief Chaim Potok

De literaire nalatenschap van de Joods-Amerikaanse schrijver en rabbijn Chaim Potok (1929-2002) is gedeponeerd in de Penn Rare Book and Manuscript Library van de University of Pennsylvania, zo laat die instelling weten. De collectie omhelst brieven, manuscripten, lezingen, preken, artikels, memorabilia en fanmail van de schrijver van My Name is Asher Lev. Potok liet zijn archief aan zijn alma mater bij testament na.
De zoon van Pools-Joodse immigranten Potok brak met zijn debuutroman The Chosen in 1967 meteen door. Het boek werd onder andere genomineerd voor de National Book Awards. In 1981 werd The Chosen succesvol verfilmd, en Potok had er een cameo als professor in. Ander bekende romans zijn onder andere The Promise en The Gift of Asher Lev. Veel van zijn boeken werden in het Nederlands vertaald. Potoks werk speelde zich af op de breuklijk van een liberale en traditioneel-chassidische Joodse leefwereld in de States. Potok schreef ook verhalen, essays, toneel, religieuze en teksten en hij was de ghostwriter van de 'autobiografie' van de bekende Joodse violist Isaac Stern. (HC)

Labels:

'Poe Toaster' komt voor het eerst in 60 jaar niet opdagen

De legendarische 'Poe Toaster' is vannacht niet komen opdagen aan het graf van Edgar Allen Poe, zo meldt onder meer The Guardian. Een onbekende persoon kwam sinds jaar en dag in de nacht van 18 op 19 januari een half geledigde fles dure Franse cognac én drie bloedrode rozen op Poe's tombe op de Westminster Hall and Burying Ground in Baltimore plaatsen. Het ritueel vond elk jaar plaats sinds 1949 ter herdenking van Poe's geboortedag, en telkens onder grotere belangstelling. Ook dit jaar was een hondertal nieuwsgierigen naar het kerkhof afgezakt om een glimp op te vangen van in het zwart gehulde fan van Poe.
"Hij is niet gekomen", zegt Jeffrey Savoye van de Poe Society. "Normaal gezien kwam hij tussen middernacht en 5 uur 's ochtends naar het kleine kerkhof van Baltimore." Dit jaar is het 201 jaar geleden dat Poe geboren werd. Er wordt aangenomen dat de bezoeker zijn traditie misschien stopgezet heeft omdat het almaar moeilijker wordt om ongezien het kerkhof te betreden. Enkele jaren geleden kwam het op het kerkhof nog tot een relletje omdat sommigen de identiteit van de 'Poe Toaster' wilden onthullen. In 2007 dan beweerde de 92-jarige Sam Porpora dat hij de man was die de stunt uithaalde, om de schrijver te promoten. Maar al snel werd zijn getuigenis in twijfel getrokken. De laatste tijd werd aangenomen dat er verschillende individuen aan het werk waren.
Edgar Allan Poe (1809-1849) was een invloedrijke Amerikaanse schrijver en dichter. Hij is onder meer bekend van het lange gedicht The Raven en van donkere kortverhalen zoals The Fall of the House of Usher. Zie onze vorige berichten. (HC)

Labels:

Heengegaan: Erich Segal (72), Robert B. Parker (77), Rachel Wetzsteon (42) en anderen

De literaire doden van de laatste dagen, kort en krachtig opgelijst:
*De Amerikaanse schrijver en scenarist Erich Segal (foto) is op 72-jarige leeftijd na een hartaanval., zo meldt onder meer The Guardian. Segal was de schrijver van Love Story, dat in 1970 zeer succesrijk verfilmd werd met in de hoofdrollen Ryan O'Neal en Ali MacGraw. De film kreeg een Oscar en zes Oscarnominaties. Segal was ook de scenarist van de animatiefilm Yellow Submarine van The Beatles. Hij leed al dertig jaar aan de ziekte van Parkinson. Segal was ook letterenprofessor in Yale.
*George B. Leonard, schrijver, goeroe en journalist van Look Magazine. (Los Angeles Times)
*De Amerikaanse misdaadschrijver Robert B. Parker, winnaar van twee Edgar Awards en de schepper van de private eye Spenser in Boston, in de jaren 1980 bewerkt voor televisie. Parker schreef 31 boeken met Spenser als centrale figuur. Soms verschenen er tot drie romans per jaar. (Yahoo)
*German Cramer, kampoverlevende en een halve eeuw aan de top van journalistiek Duitsland. (Yahoo)
*De Hongaarse excentrieke veelschrijver Gyula Fekete. (Der Standard)
*De Duitse schrijver en kenner van de DDR-literatuur Jürgen P. Wallmann. (Der Standard)
*De Singaporese toneelschrijver Goh Poh Seng. (Straits Times)
*De Amerikaanse dichteres Rachel Wetzsteon pleegde zelfmoord. (Boston Globe)

Labels:

dinsdag 19 januari 2010

Nederlandse interviewlegende Bibeb (95) overleden

De Nederlandse journaliste Bibeb is op 95-jarige leeftijd in Scheveningen overleden. Bibeb, wier echte naam Elisabeth Maria Soutberg-Lampe luidde, verwierf vooral faam met haar diepgaande en lange portretinterviews voor het weekblad Vrij Nederland. Telkens weer slaagde ze erin haar gesprekspartners, veelal bekende Nederlanders, poltici en schrijvers, tot ongeziene openhartigheid te verleiden. Dat gebeurde via interviewsessies die ettelijke uren maar soms ook wel eens meerdere dagen in beslag namen, als waren het psychiatrische sessies. Zo voelde Maarten ’t Hart zich compleet geradbraakt na drie lange gesprekken met Bibeb en noemde Jeroen Brouwers haar een ‘castrerende feeks’. Steeds hield ze zichzelf op de achtergrond en ging ze op zoek naar de menselijke factor. Haar aanpak maakte school bij een hele generatie interviewers.
Bibeb begon haar journalistieke loopbaan bij het Haarlems Dagblad en het maandblad Oké. Na de Tweede Wereldoorlog belandde zij bij Vrij Nederland, waar zij een van de uithangborden werd. Haar minutieus voorbereide interviews behoorden al spoedig tot de meest gelezen bijdragen van het blad. Vooral haar stijl, compositie en gevoel voor het treffende detail werden geprezen. Behalve die gesprekken schreef Bibeb ook de VN-rubriek Zomaarwatvrouwelijkheid.
Vanaf 1957 werden haar interviews ook gebundeld in diverse boeken. Bekend zijn bijvoorbeeld de bundels in de Zwarte Beertjesreeks zoals Bibeb in Parijs, Bibeb in Rome en Bibeb in Londen. Bibeb realiseerde zowat zeshonderd interviews en bezocht daarbij ook internationale kunst- en filmiconen als Pablo Picasso, Brigitte Bardot, Federico Fellini en Marcello Mastroianni. Toch haalde niet elk interview Vrij Nederland. Zo is een interview met de toenmalige Nederlandse premier Joop den Uyl nooit verschenen. Bibeb vond het niet goed genoeg: “Hij hield de boot af'. Den Uyl zelf was er ook niet over te spreken: “Bibeb trachtte te penetreren”, zei hij later. “Vleierig vond ik d'r, om te verleiden met haar zachte vrouwelijke stem ... dan zette ik mijn stekels op.” In 2008 ontving Bibeb voor haar hele oeuvre De Tegel, een belangrijke Nederlandse jaarprijs voor de journalistiek. Zie de obits bij NRC Boeken en Vrij Nederland. (DL)

Labels:

Standaard Boekhandel start binnenkort met onlineboekenverkoop

De Standaard Boekhandel start in de loop van dit voorjaar met het online verkopen van boeken. Tegelijk wordt in 2010 gestart met het aanbieden van e-books via de eigen site, die onlangs flink vernieuwd werd. “We hebben niet de ambitie om een pur sang dotcommer te worden”, zo zei directeur marketing Daniël Dullers gisteren in De Morgen. “Maar we zijn wel van oordeel dat we de online bestelmogelijkheden voor onze klanten moeten uitbreiden, als onderdeel van onze servicemix.” Wie via www.standaardboekhandel.be een bestelling plaatst, zal binnenkort kunnen kiezen of hij de boeken meteen thuis geleverd krijgt of gaat afhalen in een Standaardboekhandelvestiging. Daarmee verkent de Standaard Boekhandel weer de markt van de onlineboekenverkoop. Tot 2006 had de keten de eigen internetboekhandel Azur, maar die bleek moeilijk te rendabiliseren. Azur werd door de Standaard Boekhandel toen doorverkocht aan Medio. “Nu werken we iets anders. Wij zijn allereerst sterk in de retailverkoop. Vandaaruit vinden we dat je als eigentijds bedrijf ook online je klanten moet gaan benaderen.”
Inzake e-books zegt Dullers “dat de Standaard Boekhandel de intentie heeft om ten volle mee te zijn”: “Ook hier willen we via directe e-booksverkoop zo dicht mogelijk bij de consument staan.” Kom je zo dan niet in het vaarwater van de site www.e-boek.org, waar Boek.be in samenwerking met de boekhandels (waaronder de Standaard) in Vlaanderen meer dan 3.000 Nederlandstalige e-boeken aanbiedt? “Via die site kan de consument online inderdaad kiezen via welke boekhandel hij zijn bestelling plaatst. Maar wij willen die tussenstap elimineren, zodat we onze klanten nog rechtstreekser bereiken”, aldus Dullers. Hij geeft toe dat het voor iedereen nog aftasten is inzake e-books. “Over de beste aanpak om e-books marktefficiënt te lanceren, zal nog veel inkt vloeien” De Standaard Boekhandel biedt momenteel nog geen e-readers aan in zijn winkels, maar ook daar zal volgens Dullers gauw verandering in komen. In de aanloop van de onlineverkoop lanceerde Standaard Boekhandel zojuist een vernieuwde site. Daar worden nu onder meer de 50 best verkopende titels van 2009 in Vlaamse literatuurlandschap gepromoot. De onlinebestelmodule is “voor het einde van het eerste kwartaal” voorzien. (DL)

Labels:

Vlaamse uitgeverij Wever&Bergh stopt ermee

Wever&Bergh, de in 2007 opgerichte Vlaamse uitgeverij van Julien Weverbergh, zal geen nieuwe boeken meer uitbrengen, zo bevestigt de bijna 80-jarige uitgever aan Boekblad. Weverbergh was in 2009 lang ziek. Sinds die tijd draaide de uitgeverij op een laag pitje, ook al brachten ze met Een nieuw requiem, een libretto van Jeroen Brouwers met illustraties van Roger Raveel, nog een opmerkelijk boek op de markt, niet in het minst omdat Brouwers en Weverbergh in het verleden wel al eens in onmin waren geraakt. Een ander veelbesproken boek van Wever&Bergh was een catalogus met kunstwerken van Delphine Boël, de onwettige dochter van koning Albert II.
De voormalige directeur van Manteau en oprichter van Houtekiet zegt aan Boekblad dat het niet vanwege financiële problemen is dat de uitgeverij ermee ophoudt, maar om gezondheidsredenen. Weverbergh voelt zich nu naar eigen zeggen wel beter, maar "heeft niet meer de energie om het schip weer op koers te brengen". Hij weet niet of hij met zijn laatste uitgeverij de ambitie om vernieuwend te werken heeft kunnen waarmaken. "Het is te kort geweest om echt te kunnen evolueren. We hebben wel een absolute bestseller gehad, met dat boek van die koningsdochter... En van Een nieuw requiem was de volledige oplage op twee maanden uitverkocht. Daar hadden we veel meer van kunnen verkopen, als ik me beter had gevoeld." Zie onze vorige berichten hier en hier. (HC)

Labels:

maandag 18 januari 2010

Tommy Wieringa haalt ook in hoger beroep gelijk over njet tegen verfilming 'Joe Speedboot'

Het gerechtshof in Amsterdam heeft vorige week schrijver Tommy Wieringa ook in hoger beroep in het gelijk gesteld over zijn dispuut met productiehuis Ijswater over de verfilming van Joe Speedboot. Er werd bevestigd dat Ijswater geen optie op de verfilming had gekregen. Er was immers geen contract, zo bevestigde het gerechtshof het eerdere vonnis. IJswater is nu veroordeeld tot het betalen van de (advocaat)kosten van De Bezige Bij en Wieringa zelf, meldt Boekblad.
Het geschil tussen De Bezige Bij en Tommy Wieringa enerzijds en producent IJswater is al geruime tijd aan de gang en spitst zich toe op de rechten op de verfilming van Joe Speedboot. IJswater had een optie genomen, maar een veertig pagina's tellend script van Heleen Suer had Wieringa afgekeurd. Hij was van oordeel dat "zijn verhaal wordt gebanaliseerd en wordt teruggebracht tot een actiefilm waarin de fijnzinnigheid, de gelaagdheid en de psychologische ontwikkeling die kenmerkend zijn voor het boek ontbreken." Ook de tweede versie van het script wees Wieringa af. Hij had er geen vertrouwen meer in dat het nog op zijn pootjes zou vallen, "omdat het de bestanddelen miste die er het fundament van hadden moeten zijn: inspiratie en noodzaak."
Toen Wieringa het project naar de prullenmand verwees, was er nog geen overeenkomst getekend. Wel was er een fax verstuurd aan IJswater waarin De Bezige Bij namens Wieringa toestemming gaf een optie te verlenen op de verfilmingsrechten. Maar uit het vervolg van het faxbericht blijkt dat partijen hebben afgesproken dat “[e] en ander" moet worden "uitgewerkt in een optieovereenkomst." De fax was alleen bedoeld om subsidie te kunnen aanvragen bij het Nederlands Fonds voor de Film. Zie onze eerdere berichten over de zaak hier en daar.
De uitspraak (via deze link te lezen) kan nogal wat consequenties met zich brengen voor de verhouding tussen literatuur en film en de manier waarop auteurs zich met de verfilming van hun boeken mogen bemoeien. (DL)

Labels: ,

Zoon van Camilo José Cela krijgt 5,1 miljoen euro uit erfenis toegewezen

De zoon van de Spaanse Nobelprijswinnaar Camilo José Cela (1916-2002) krijgt van een rechter in eerste aanleg een bedrag van 5.111.433 euro uit de erfenis van de schrijver toegewezen, zo meldt het persagentschap EFE. In 1944 trouwde de latere auteur van De bijenkorf met de adellijke María del Rosario Conde Picavea. De enige zoon uit dat huwelijk, Camilo José Cela Conde, vocht na het overlijden van Cela in 2002 het testament aan waarin de schrijver alles had overgelaten aan zijn tweede vrouw, Marina Castaño. Het enige wat de zoon kreeg, was een schilderij van Joan Miró, dat hij ondertussen naar eigen zeggen "is beginnen te haten omdat het aan die hele zaak doet denken". De zoon kreeg het werk toen zijn vader nog leefde.
De rechter heeft nu beslist dat de weduwe Marina Castaño en haar eigen ondernemingen 3,93 miljoen euro aan haar stiefzoon moeten betalen. De restfractie van het totale bedrag van 5,1 miljoen moet worden opgehoest door de Fundación Camilo José Cela in Iria Flavia, die de literaire nalatenschap van de Nobelprijswinnaar van 1989 beheert. Die 1,18 miljoen vertegenwoordigt de helft van de waarde van de gebouwen waarin de stichting huist. De zoon zou tot nader order niet willen dat het gebouw te gelde wordt gemaakt om het bedrag aan hem uit te betalen.
Volgens de uitspraak van de rechter hield Cela bij het oprichten van de Fundación "geen rekening met de erfenisrechten van de zoon". Een nalatenschap volledig in een stichting onderbrengen, is een beproefde techniek om kinderen te onterven, aldus de raadsman van de zoon. Het is nog niet bekend of de weduwe in beroep zal gaan tegen het vonnis. De zoon, een eminent rechtsfilosoof aan de Universidad de Baleares, liet alvast weten dat niet te zullen doen. (HC)

Labels: ,