woensdag 10 februari 2010

Bernard-Henri Lévy trapt in de val van literair-filosofische hoax

De Franse dandyfilosoof Bernard-Henri Lévy, die zojuist twee nieuwe boeken de wereld in heeft gestuurd, is met zijn ogen dicht in een literaire hoax getuind. De kwestie werpt vragen op over Lévy's omgang met bronnenmateriaal. BHL heeft na de onthullingen van een Frans weekblad zijn vergissing evenwel sportief toegegeven.
In zijn boek De la guerre en philosophie, dat dezer dagen verschijnt, voert Lévy op pagina 122 de filosoof Jean-Baptiste Botul op en citeert hij hem herhaaldelijk instemmend, iets wat hij ook al deed tijdens een aantal lezingen aan de Ecole Normale Supérieure. Die Botul zou Immanuel Kant ontmaskerd hebben als een zwak filosoof die slechts de schijn weet hoog te houden. Tijdens conferenties in Paraguay zou Botul die these kracht hebben bijgezet. In werkelijkheid heeft Botul nooit bestaan, maar is de schrijver/filosoof een creatie van Frédéric Pagès, een journalist bij het vermaarde satirische weekblad Le Canard Enchainé. Volgens hem is Botul (1896-1947) afkomstig van Lairière in de Aude, en was hij een filosoof uit de orale traditie, vader van het 'botulisme', die geen enkel geschreven oeuvre zou hebben nagelaten. Maar om de verwarring nog groter te maken verspreidde de Franse uitgever Mille et Une Nuits een bericht waarin ze meldde dat het oeuvre van Botul wel degelijk bestaat: zo verscheen in het fonds La vie sexuelle d'Emmanuel Kant, de neerslag van zo'n conferentie in Paraguay, die Lévy gretig citeerde. Alleen werd het boek uitgegeven onder de auspiciën van Pagès en zijn (fictieve) organisatie l'Association des amis de Jean-Baptiste Botul. Pagès is niet aan zijn proefstuk toe: in Le Canard publiceert hij regelmatig uittreksels uit het fictieve dagboek van Carla Bruni.
Het was het weekblad Le Nouvel Observateur dat de kat de bel aanbond en de flater van Lévy onthulde. Het blad spreekt van een "atoomwolk die nogal wat vragen oproept over de werkwijze" van de mediatieke filosoof.
Bernard-Henri Lévy moest onder de last van het bewijsmateriaal toegeven dat hij het slachtoffer werd van een "canular", maar nam het in zijn column in La Règle du Jeu sportief op en feliciteerde de bedenker van de literair-filosofische maskerade. Lévy erkende het "talent" van deze literaire hoax en noemde hem zelfs "briljant en zeer geloofwaardig": "Ik heb me laten beetnemen, zoals ook de recensenten zich hebben laten beetnemen toen het boekje van Botul destijds verschenen."
Naast De la guerre en philosophie laat BHL dezer dagen ook het 1.300 pagina's tellende Pièces d'identité het licht zien, waarin zijn teksten en publieke interventies sinds 2005 zijn gebundeld. De schrijver is met geen stokken uit het publieke debat weg te slaan. Zie de berichtgeving bij TV 5, Le Nouvel Observateur en L'Express. (DL)

Labels: ,

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home