dinsdag 10 november 2009

AKO-Literatuurprijs gaat naar Erwin Mortier

De AKO Literatuurprijs 2009 is in Haarlem door juryvoorzitter Guy Verhofstadt uitgereikt aan Godenslaap van Erwin Mortier, zijn alom bejubelde bij De Bezige Bij verschenen roman, die zich voltrekt tegen de achtergrond van de Eerste Wereldoorlog. De prijs heeft een waarde van 50.000 euro en omvat een sculptuur van Eugène Peters. In een korte motivatie zei Verhofstadt dat Mortier de prijs kreeg "omdat het de eerste grote roman is over de Eerste Wereldoorlog en beschreven is vanuit de optiek van een vrouw in een overweldigende en overrompelende taal. Het biedt een uniek beeld van een tijd die tot nu toe onderbelicht is in de Nederlandstalige literatuur."
Mortier verklaarde in de gesprekjes vooraf ironisch genoeg "kansloos" te zijn en vond "zijn boek te goed voor deze jury". Toen hij het nieuws vernam, gaf hij zijn vriend Lieven Vandenhaute een lange, hartstochtelijke zoen op de mond. Iets later verklaarde hij zich te voelen als een "wonder van euforie". Mortier gekscheerde in het programma NOVA dat "de jury in een vlaag van zinsverbijstering moet gehandeld hebben" en sprak over zijn roman als een poging om "de schoonheid van de ontreddering" te vatten in de terugblik van de bijna honderdjarige Helène Lafont. En hoopte - in zijn kenmerkende bedeesde vorm van eloquentie - dat zijn boek ook "de nationalistische mythen een pad in de korf" zou zetten en "een traan in het oeverloze Verdriet van België" kan betekenen.
De bekroning betekent alleszins een zoete revanche voor Mortier, wiens boek door de jury's van de Libris Literatuurprijs en Gouden Uil nogal opzichtig werd genegeerd. De 44-jarige auteur gold voor de AKO alom als de grote favoriet. Na de Libris Literatuurprijs voor Dimitri Verhulst (Godverdomse dagen op een godverdomse bol) gaat dus ook die andere grote Nederlandse literatuurprijs naar een Vlaming. Mortier was overigens de enige genomineerde Vlaming (zie ons eerder bericht). Hij is, twintig jaar na Brigitte Raskin in 1989 (met Het Koekoeksjong), pas de tweede Vlaming op de erelijst van de AKO Literatuurprijs. De jury roemt in zijn verslag Godenslaap als volgt: "In de Nederlandstalige literatuur werd de dubbelzinnige schoonheid van de Eerste Wereldoorlog nog nooit zo fijnmazig en intens beschreven als in Godenslaap. Tegelijkertijd is het een verhaal over het toppunt en de neergang van een tijdperk - de belle époque - én van een kaste: de bourgeoisie." Het zijn prettige dagen voor Mortier: zondag kreeg hij op de Boekenbeurs ook nog de ludieke Tzum-prijs uitgereikt voor "de mooiste Nederlandse zin."
De andere genomineerden waren Joris van Casteren (Lelystad), Carolina Trujillo (De terugkeer van Lupe Garcia), Tommy Wieringa (Caesarion), Joke van Leeuwen (Alles nieuw) en Christiaan Weijts (Via Cappello 23), de andere topfavoriet die ook de Gouden Uil net aan zijn neus zag voorbijgaan. In de evenredig Vlaams en Nederlandse samengestelde jury zetelden dit jaar Sylvia Dornseiffer (ex-directeur Nederlands Fonds voor de Letteren), Jeroen Overstijns (De Standaard-manager DS online), Maarten Dessing (recensent Knack en Boekblad), Frank Hellemans (Knack) en Bas Belleman (Trouw en Filosofie Magazine).
De Vlaamse minister van Cultuur Joke Schauvliege was er als de kippen bij om Mortier te feliciteren met zijn bekroning en verklaarde: "Als scherp, soms cynisch, tableau van het geweld in de Eerste Wereldoorlog kan deze bekroning aan de vooravond van 11 november niet passender vallen." De reactie van Schauvliege is opmerkelijk. Erwin Mortier was bij de aanstelling van Schauvliege een van de eersten om de minister fel te bekritiseren, nadat ze een zwakke beurt maakte met haar culturele kennis in het programma Terzake. "Zij heet Joke Schouwvliegje of zoiets. Geen cultureel slagschip, zo op het eerste oog, eerder een ijverig serveerstertje dat zich meer thuisvoelt op wijkfeesten dan op vernissages; een politica die vier jaar lang met het al te vertrouwde gemiezer en wijdopen angstoogjes op ons toe zal stappen om een cultuuropvatting uit te dragen die niet veel kansarme buurten verder kijkt dan de lokale straatbarbecue en andere verbroederingen overgoten met veel zigeunersaus en zoete premies", luidde het toen bij Mortier in een vrije tribune in De Morgen (zie dit DPM-bericht) (DL)

Labels: ,

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home