donderdag 8 oktober 2009

Herta Müller wint Nobelprijs voor Literatuur

De Nobelprijs Literatuur 2009 gaat naar de Duitse schrijfster Herta Müller. Müller beschrijft volgens de Zweedse jury "met de concentratie van de poëzie en de vrijheid van het proza het landschap van de misdeelden schildert". De dichteres, romancière en essayiste, geboren in het Roemeense plaatsje Niţchidorf in 1953, leefde en werkte lange tijd onder de dictator Ceauşescu. Ze kreeg in 1979 een berufsverbot omdat ze weigerde samen te werken met de Securitate, de Roemeense geheime dienst. Haar eerste verhalenbundel Niederungen (1982) werd gecensureerd, een algeheel publicatieverbod dreef haar vijf jaar later naar Duitsland. Daar schreef ze, volgens NRC "veelgeprezen gruwelsprookjes over het leven van gewone Roemenen onder Ceauşescu, in een plastisch Duits gekenmerkt door cryptische metaforen en weglatingen".
Müllers laatste boek, Atemschaukel, dit jaar verschenen, gaat over de deportatie van de Duits-Roemeense minderheden naar de Sovjet-Unie, kort na het einde van de Tweede Wereldoorlog. Deze roman staat nog op de shortlist van de Deutscher Buchpreis. Afgelopen zomer nog baarde Müller opzien met haar opiniestuk Die Securitate ist noch im Dienst in Die Zeit. Daarin poneerde ze dat de machthebbers van de Securitate na de val van het communistische regime gewoon op hun stoel zijn blijven zitten en nog steeds de touwtjes in handen hebben.
Dat Müller de Nobelprijs wint, mag slechts een kleine verrassing heten. Vorig jaar werd ze door Maria Schottenius, verantwoordelijke voor de cultuurpagina's van de belangrijkste Zweedse krant Dagens Nyheter, nog genoemd als belangrijke kandidaat. Die Schottenius was vorig jaar een van de weinigen die ook J.M.G. Le Clézio, de uiteindelijke winnaar in 2008, naar voren had geschoven. Müller kreeg voor haar grote oeuvre al talrijke bekroningen, onder meer de Franz Kafkaprijs in 1999 en de Berlin Literature Preis in 2005. Ze is sinds 1995 lid van de Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung in Darmstadt.
De Nobelprijs bedraagt 10 miljoen Zweedse kroon, zo'n 1,1 miljoen euro, en geldt wereldwijd als de belangrijkste literaire onderscheiding. De winnaar krijgt ook een gouden medaille en een Nobeldiploma. De Zweedse Academie reikt de prijs al uit sinds 1901. Müller is de negende Duitse auteur die de prijs ontvangt. Elfriede Jelinek was in 2004 de laatste Duitstalige winnaar.
Bij de Nederlandse uitgeverij De Geus verschenen de vertalingen Barrevoets in februari (1987), De mens is een grote fazant (1988), Reizigster op één been (1989), De vos was de jager (1993) en Hartedier (1996), waarvoor ze de Aristeionprijs voor Europese Literatuur en de Irish Book Award ontving. In 1999 volgde Vandaag was ik mezelf liever niet tegengekomen. De nieuwste roman van Hertha Müller Ademschakel verschijnt in 2010 eveneens bij De Geus. (HC)

Labels: ,

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home