zondag 5 oktober 2008

Literatuur en engagement in themanummer 'De Bloemen' van DW B

Met het themanummer 'De Bloemen' onderzoekt DW B in zijn recentste nummer de hernieuwde opflakkering van literatuur en engagement.
‘Tegenover de harde realiteit, een harde wereld kan ik geen zoetgevooisde poëzie zetten." De woorden zijn van Alfred Schaffer, na verschijnen van zijn bundel Schuim in 2006. En ook in 2008 kreeg inzake nominaties voor literaire prijzen het maatschappijkritische boek veel armslag. De wereld mankt, kortom, en de literatuur heeft daar opnieuw boodschap aan. Niet zo lang geleden waren de kunsten nog zonder meer ‘autonoom’: als kunst niet over kunst gaat, kan ze geen kunst zijn. De neiging naar wereld in de literatuur (én andere kunsten) lijkt intussen weer uit de verdomhoek te zijn gekropen. In zijn essay Het bloembed van de werkelijkheid uit 2003 overschouwt en duidt dichter Jan Lauwereyns zijn voorkeuren aangaande dichters en hun poëzie. De geprefereerde gedichten houden zich onledig met een complexe wereld, en een complexe verhouding tot die wereld vanuit een ethische inslag. Die literatuur komt niet voort uit een ‘gerechtvaardigde’ vorm van onverschilligheid jegens een ondefinieerbaar buiten, en is geen verbolgenheid an sich, vertolkt middels een megafoon. Ze treedt voor het voetlicht in een complexe vorm, als een creatief geschreeuwde opstand. De werkelijkheid staren we niet aan met overbelaste, lede ogen, maar bemesten we tot er groeit wat uit zichzelf niet tot wassing komt. De werkelijkheid als bloembed, als te bevruchten akker, de literatuur als de oogst van dat geduldige hovenierschap.
Kurt Snoekx en Patrick Bassant nodigden uit, en Ivo Michiels, Alfred Schaffer & Saskia de Coster, Dan Perjovschi, Erik Lindner, Han van der Vegt & Peter Holvoet-Hanssen, Jan Lauwereyns, Lucas Hirsch, Annemarijn Schaap, Koen Peeters, Fien Muller, Patrick Bassant en Bert de Muynck retourneren in
het septembernummer van DW B het geoffreerde bloembed van werkelijkheid in de vorm van een bloemstuk. De bloemen houdt geen oratie, schrijft geen manifest, maar toont wat voor literatuur en beeldende kunst de meest recente geëngageerde golf teweeg kan brengen. Drie links om het nummer binnen te treden:
1. U leest, en zoekt daarbij verstrooiing. Te veel verstrooiing vindt u vervelend. Daar vallen uw oogleden van neer op zoek naar een zelf bij elkaar gesprokkeld verhaal. Wat zich op uw verduisterde netvlies afspeelt houdt u niet voor mogelijk. Iets soortgelijks misschien wel, of iets wat zich in aanloop naar de getoonde scènes zou kunnen hebben voorgedaan. U hecht waarde aan die toestand. U waardeert herkenbaarheid, maar bent even erkentelijk voor
losse schroeven.
2. U gelooft dat de tijd rijp is. U gelooft in het nakende oordeel. U doet niets om daar een antwoord op te verzinnen. Antwoorden zijn goddelijk, vragen zijn voor schrijvers. U gelooft niet in beschaving. Of toch een beetje, afhankelijk van welke bus u neemt, welke straat u inslaat, welk geroezemoes u hoort. U gelooft niet in beschaving, u gelooft niet in een god. U gelooft in de sterfelijkheid van iedereen. U gelooft dat u onsterfelijk bent. (
STRESS NO STRESS )
3. De werkelijkheid overtreft de fictie, denkt u. De werkelijkheid is als een onbedwingbaar beest, in het leven geroepen door een controlefreak. De mens is controleerbaar. Sommige mensen zijn makkelijker in toom te houden dan andere. Die anderen zijn onbedwingbare beesten. Die anderen zijn de werkelijkheid. U geniet van de werkelijkheid in uw boeken. U vervloekt de werkelijkheid in uw achtertuin. U huilt om wat u zelf hebt gemaakt. Wat u zelf hebt gemaakt, huilt om u. De wereld
valt in bladen om u heen.

PS In de rubriek Feuilles Volantes ook een essay van Papieren mannen Hans Cottyn & Dirk Leyman over "makelaars in manuscripten. De prijzenfolie rond het schrijverspapier": "Beroemde schrijverspapieren wekken tegenwoordig grote begeerte op. De krakende beurzen en de financiële meltdown ten spijt beleven internationale veilingen van manuscripten en eerste en gesigneerde drukken onvervalste gloriedagen. Zelfs de handel in parafernalia als haarlokken, leesbrillen, borstbeelden en schrijversmeubilair lokt lieden met een goedgevulde beurs én met een grote bereidheid die open te trekken. [...] Hebben we te maken met een goede wind in de antiquarische wereld of is het boek als belegging meer dan ooit in opmars? En raakt de bescheiden liefhebberende verzamelaar niet vermalen door deze prijzenpletwals?"

Labels: ,

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home