zondag 15 juni 2008

Schrijver en literatuurcriticus Kees Fens (78) gestorven

De Nederlandse schrijver en criticus Kees Fens is gisteravond op 78-jarige leeftijd overleden in een ziekenhuis in Amsterdam, aan de gevolgen van een longkwaal, zo berichten De Volkskrant en NRC-Boeken. Fens, die onder meer actief was als hoogleraar Nederlandse letterkunde aan de Katholieke Universiteit van Nijmegen, heeft lange tijd een niet te schatten invloed uitgeoefend als scherpzinnig literair criticus en analist van de Nederlandse en internationale letteren. Hij was ruim veertig jaar verbonden als criticus en recensent aan de Volkskrant, waarin hij vrijdag jl. nog een stuk over bedevaartplaatsen publiceerde. Het laatste artikel dat Fens voor de krant schreef, over Petrarca, zal volgende week verschijnen. In een recent interview in de Volkskrant mijmerde hij over de naderende dood: "Ze hoeven niet in mijn advertentie te zetten: hij had nog zoveel mooie plannen", zei hij. "Die heb ik helemaal niet. Maar dat er een einde komt aan de vervulling van je nieuwsgierigheid, vind ik wel een reden voor ontevredenheid, als ik dat zo zeggen mag." Volkskrant-hoofdredacteur Pieter Broertjes bracht een hommage aan Fens: "Fens was geliefd bij onze lezers om zijn eigenzinnige observaties over literatuur en kunst. Hij schreef over wat hij zag en daar gaf hij een herkenbare draai aan. Zoals hij is er maar één. We zijn bedroefd en verslagen."
Fens werd geboren in 1929 in Amsterdam-West en volgde een lerarenopleiding. In de jaren zestig vestigde hij naam als mede-oprichter met J.J. Oversteegen en H.U. Jessurun d'Oliveira van het literaire tijdschrift Merlyn, waarin het principe van het closereading werd gepropageerd. Tot 1978 schreef hij voor diverse bladen (waaronder De Linie, De Tijd en de Volkskrant) literaire kritieken over Nederlandse literatuur om daarna een veel bredere waaier aan onderwerpen te bestrijken, waarbij hij telkens teruggreep naar zijn ontzaglijke belezenheid en voorkeur voor de klassieken. Ook over bibliofilie en boekenliefde (bijvoorbeeld in Handgroot) schreef hij fijnmazige stukken, evenals over sport. Fens was bijzonder begaan met het genre van de obituary, waarin hij zeer bedreven was. Daarover zegt hij in het interview met Jan Tromp: "Veronderstel, de krant belt met de boodschap dat de een of andere schrijver dood is. Dan moet ik in een paar uur een stuk hebben, het complete verhaal. Schitterend vind ik dat, schitterend. Het kan niet vaak genoeg gevraagd worden. Er sterven er helaas te weinig."
Tot zijn bekendste titels behoren De eigenzinnigheid van de literatuur (1964), Loodlijnen (1967), Waarom ik niet tennis (en ook niet hockey) (1980) en Leermeesters (1994).
Opmerkelijk was zijn benoeming in 1982, als niet-academicus, tot hoogleraar moderne letterkunde aan de Katholieke Universiteit Nijmegen. Na zijn emeritaat in 1994 fungeerde Fens er tot 2001 nog als bijzonder hoogleraar literaire kritiek. Op latere leeftijd werd zijn oeuvre meer dan ooit op waarde geschat. In 2000 ontving hij voor zijn gehele oeuvre, dat zowat vijftig boeken omvat, de P.C. Hooftprijs en in 2007 werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. De Universiteit Amsterdam reikte hem in 2004 een eredoctoraat uit.
Op het Holland Festival gaat maandag een documentaire in première van regisseur Hans Keller, Erfgenaam van een lege hemel, waaraan Fens in zijn laatste levensmaanden meewerkte. Ze is morgenavond ook te zien op Nederland 2. Zie onze beschouwing over Kees Fens' laatste publicatie in boekvorm, Het geluk van de brug, amper enkele dagen geleden op deze website. Lees ook de necrologie van Elsbeth Etty in NRC-Handelsblad ("De criticus die in alles de schoonheid zocht") én het in memoriam van Michaël Zeeman bij De Volkskrant, die Fens "een geboren bewonderaar" noemt. (DL)(foto gemeente Amsterdam)

Labels: ,

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home