vrijdag 13 juni 2008

Leeftochten door Amsterdam, dixit Kees Fens en Cas Enklaar

Het heeft allicht te maken met Amsterdam Wereldboekenstad dat onafhankelijk van elkaar twee boeken over Amsterdam verschijnen, die - hoe verschillend ook in hun dwaalhonger door de stad - toch raakpunten vertonen.
Bij uitgeverij Bas Lubberhuizen zag kortelings Het geluk van de brug van Kees Fens het licht, waarin de auteur delicaat zijn affectie voor Amsterdam vastlegt, gelardeerd met een aantal treffende foto's. Het zijn "overpeinzingen" die Fens oorspronkelijk schreef voor het maandblad van het Genootschap Amstelodamum en waarin Fens onder meer de buurt van zijn jeugd in Oud-West in kaart brengt. Ook wandelingen naar de rand van de stad, portretten van "bekende Amsterdammers" en vooral de aantrekkingskracht van de talloze bruggen van Amsterdam worden geëvoceerd, evenals de ziel van de stad: "Het geheim van elke stad, ook van Amsterdam, is de onverbeterlijkheid van sommige straten. Ik vrees dat het geheim onoplosbaar is." En of het zo is dat de Amsterdammer te herkennen is aan zijn gekanker? De miniaturen van Fens vouwen regelmatig weldadige panorama's open. Martin Ros sprak naar aanleiding van dit boek over Fens als "de koning van het stratenplan Amsterdam."
Dan is er ook Cas Enklaar die met Huizen en herinneringen. Een zoektocht door meer dan veertig jaar Amsterdam (uitgeverij Prometheus) ook zijn hyperpersoonlijk Amsterdam in een soort dagboeken vat. Enklaar, toneelman van onder meer het Werktheater, Toneelgroep Baal en Toneelgroep Amsterdam en (film)acteur met een lange staat van dienst, brengt in het boek het relaas van zijn leeftochten door de stad, waarbij zijn (homo)seksuele ervaringen breed worden uitgemeten. Het vertrekpunt van het boek is het fotograferen van bepaalde Amsterdamse plekken met een bijzondere betekenis of waar hij een herinnering aan heeft. Vervolgens wordt daarbij verder geassocieerd en schrijft hij een kernachtige herinnering: dat gaat van een plaats waar zijn zusje ooit flauwgevallen is, de winkel waar zijn vader zijn schoenen kocht, plaatsen waar gegeten en vergaderd wordt en huizen waar wilde orgieën plaatsvonden. De teksten zijn geselecteerd uit zeven delen koortsachtig bijgehouden "nachtboeken". Enklaar is een rechttoe rechtaan chroniqueur, die zich niet al te veel over stijlbloempjes bekommert, maar toch gaat van deze gedetailleerde straten- en in dit geval vooral huizen- en gebouwentopografie een vreemde bekoring uit, zij het dat dosering aangewezen is. Het hoogst particuliere, ietwat onverstoorbare boek sluit af met een foto van Enklaars fiets waarmee hij de stad 'bereden' en doorkruist heeft om alles in woord en beeld vast te leggen. De monomanie onthutst én bevestigt de noodzakelijkheid van het project voor Enklaar.
Overigens verschijnt in het najaar bij Bas Lubberhuizen de gids Amsterdam en zijn schrijvers, literatuur op locatie, door Ko van Geemert, die "de lezer langs plaatsen" zal leiden "waar auteurs over schreven, waar ze vergaderden, woonden, werkten, liefhadden, doodgingen." (DL)

Labels:

0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home