maandag 14 januari 2008

Woorden onder het vel: tattoos en literatuur

Dorothy Parker had een getatoeëerde ster op haar elleboog. George Orwell had tattoos op zijn knokkels. John Irving draagt een blad van een ahorn op zijn schouder, en liet dat in Amsterdam plaatsen. In Ray Bradbury’s vroege verhalenbundel The Illustrated Man (1951) heeft elk personage een link met een getatoeëerde man. Schrijven op het lichaam met naald en inkt en schrijvers met en over tattoos zijn een hoogst interessante combinatie, zo blijkt. De antiquarische boekensite Abebooks vroeg recent enkele Amerikaanse schrijvers over het verhaal achter hun tattoos.
In 2003 schreef Shelley Jackson Skin, een verhaal van 2095 woorden. Dat verhaal wordt nu nog steeds op het lichaam van vrijwilligers overal ter wereld getaoeëerd, één woord per lichaam, zoals de vrijwilligers zich aandienen. Het nog steeds lopende project - Jackson zit aan woord 1403 – wordt besproken door de tattoo-historica Margot Mifflin in het essay A Blank Human Canvas in The Believer. "Het is een dramatische handeling van literaire deconstructie – het duwt haar woorden van de gedrukte pagina op het levende lichaam, het huwt de lezer met de tekst, het symbool met het verhaal." Maar Mifflin heeft het ook over de literaire betekenis van tatoeages bij Melville, Hawthorne en Leonard.
John Irving voert in Until I Find You (2005) een tattookunstenares op en Franz Kafka schreef met In de strafkolonie een van de meest schrikwekkende kortverhalen uit de wereldliteratuur, met een tatoeërende foltermachine in de hoofdrol. Cineast Peter Greenaway maakte zelf een ode aan het schrijven op het lichaam met The Pillow Book, waarvan de titel verwijst naar het klassieke verhaal van de Japanse hofdame Shei Shonagon.
Deze link toont foto’s van diehard-literatuurliefhebbers die tekst of personages uit hun favoriete boeken in hun vlees lieten etsen: van uittreksels uit A Tale of Two Cities van Charles Dickens, Fight Club van Chuck Palahniuk of On the Road van Kerouac tot tekeningen van Le petit prince of Alice in Wonderland.
In de Lage Landen is de tatoeage van Oscar van den Boogaard bekend. Hij liet het woord ‘Guilty’ in spiegelbeeld in 1997 door de Schotse kunstenaar Douglas Gordon op zijn schouder etsen. Een foto van de tatoeage zit in de collectie van het Guggenheim Museum van New York, en de tattoo is te nog net te zien op de cover van Van den Boogaards boek Sensaties uit 2000. Lezers die nog schrijvers met tatoeages of een fascinatie ervoor kennen, kunnen het steeds melden aan De Papieren Man. [gastbijdrage Hans Cottyn - foto's illustraties uit Le Petit Prince op de rug getatoeëerd, en Charles Dickens A Tale of Two Cities op de armen]

Labels: ,

2 Comments:

Anonymous Xavier Roelens said...

De Nederlandse dichter Lucas Hirsch heeft 3 of misschien ondertussen zelfs 4 tattoos, die allemaal een bewust gekozen betekenis hebben.

x

vrijdag, januari 18, 2008 8:00:00 a.m.  
Anonymous Anoniem said...

klinkt heel fijn allemaal. zouden jullie niet eens kontakt opnemen met de heer H. Schiffmacher? Schrijver en tattooeerder?

zaterdag, januari 19, 2008 4:55:00 p.m.  

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home